http://www.khyber.org Thu, 23 Feb 2012 00:21:02 GMT The latest news from Khyber Gateway. en-us Copyright Khyber Gateway Coranto using the Feed Builder Addon Wed, 18 Jan 2012 02:34:15 GMT http://www.mysite.com/viewnews.cgi?id=EFkylVupVVNyZtIxap http://www.mysite.com/viewnews.cgi?id=EFkylVupVVNyZtIxap ستا د خایست ګلونه ډیر دی ځولئ مې تنګه زه به کوم یو ټولومه پښتني کولتور او ادب د هر اړخه موړ او بډایه دی، په ټولیزه او فطري توګه پښتانه امن خوښی قام دی. شعر، شاعرئ او موسیقی سره مینه لری. هر هغه لوستي او نا لوستي پښتانه چې د خپل کولتور نه پردی شوی نه وی نولږی او یا ډیري پښتو لنډئ او ټپې به ئې خامخا زده وی. د پښتو د ادب په اسمان ډیر ځلانده ستوري ځلېدلی دی او پښتون ملت چې زرګونه کاله روڼ پیښلیک (تاریخ) لری په خپله خاوره ډیر ویاړلی نومیالي،منلي پوهان ، ادیبان، شاعران او لیکوالان زیږولی دی چې د پښتنی کولتور د سمسورتیا او بډاینی لپاره ئی نه ستړی کېدونکې هلې ځلې کړی او لا کوی ئی ،پدی ډله کې ښاغلی لائق زاده لائق ځلانده او وتلی نوم او شهرت لری. ښاغلی لائق زاده لائق پیدایشی شاعر دی، د پښتو ژبی منلی او وتلی ادیب ،ژورنالست او څیړونکې دی یو ډیر اړخیز سړیتوب (شخصیت) دی د ادب په ډګر کې په ټولو لارو ګرځیدلی دی ،دخپل لوړ تفکر، پوهی، هنر ، مهارت او پوره تجربی له امله د ادب په ټولو برخو برلاسی دی اوپه ادبی بهیر کی یو ځانګړی مقام لری. د خپل ژوند ډیره برخه ئی د خپلی مورنئ ژبی (پښتو) او پښتنی کولتور د چوپړ لپاره وقف کړی ده . د پښتون قام او پښتنو د ابادئ ،سوکالئ،امن،پوهی او بیدارئ لپاره ئی قلم پورته کړی دی ،د پښتنی کولتور لمن ئی په ارزښتناکو لیکنو،شعرونو، نظمومونو، نثرونو، افسانو،لنډوکېسو، کالمونو،مقالو، ډرامو او په څیړنو ښکلی او غنی کړی ده، د ګڼو لیکوالانو او شاعرانو په کتابونو ئی سریزي لیکلی دی. دلیک ژبه ئې روانه،ساده او اسانه ده. ټول خلک پرې پوهیږی . ښاغلی لایق صیب د ۲۰۱۱ ع کال د اکتوبر په میاشت کې د اروپائی سفر په لړ کی جرمنی ته راغلی ؤ، نوموړی دلته هم خپلی ادبی هلې ځلې جاری وساتلی د ګڼ شمېر ادیبانو، شاعرانو، لیکوالانو، سیاستوالواو ژورنالستانو سره ئی لیدني کتني وکړی،په بون ښار کی ئی د المان غږ راډیو او په پراګ کی ئی دازادئ او مشال راډیو له کارکوونکواو ملګروسره دنظریو بدلون وکړ او په هغه ادبی بنډار کی ئی هم ګډون وکړ چی دده په ویاړ دکولن په ښار کی جوړ شوی ؤ،د«خوبونو تعبیرونو» په نامه سفرنامه ئی ولیکله چی د «ماته ائینه » د افسانو په بڼه به په سفر نامه کې یو ځانګړی نوښت وی. دغه راز د نوموړی د ډیرو نوروګټورو لیکنواوکتابونو ترڅنګ «فنکار نه مری» هغه څیړنیز کتاب دی چی تازه چاپ شوی دی. «فنکار نه مری» د پښتنی کولتور او ادب په برخه کی یوه ډیره ګټوره پلټنیزه څیړنه ده چې ډیرو کلونو په ترڅ کی تر سره شوی ده او دپښتو ژبی د پنځوسو هغه هنرمندانو ژوند لیکونه او حال احوال ئی پکې خوندی کړی چې اوس زمونږ سره جسمانی موجود نه دی. دا څیړنه ئی بی ساری او ډیره ارزښتناکه ده. د فن او هنر په برخه کې هم د ښاغلی لائق صیب هلې ځلې پوره د ستاینی او قدردانئ وړدی، د ګڼ شمېر نامتو پښتنو سندرغاړو لارښونه ئی کړی ، روزلي او پاللی ئی دی ،له دوئ سره ئی دفن او هنر په برخه کې پوره پوره مرسته کړی ده چې له دغه ډلی څخه د بیلګی په توکه د مېرمن نازیه اقبال، د پښتو موسیقئ د بابا استاد خیال محمد کشر ځوی ښاغلی وصال خیال، ښاغلی خالد ملک،ښاغلی ماسټر رحیم ګل،مېرمن غزاله جاوید او داسی نورو هنرمندانو نومونه د یادونی وړ دی. د پښتو موسیقئ د نامتوکمپوزرانو او موسیقی جوړونکو استاذانوهر یو ښاغلی ماسټر علی حیدر، استاد نظیر ګل،ښاغلی شاکر زیب نوشیروی، ښاغلی نظر محمد زرو،ښاغلی فرخ زیب نوشیروی اوداسی نورو سره ئی دموسیقئ په ډګر ،ددوئ په پیژندګلوئ کې پوره ونډه لرلی ده. له ۸۰۰ نه زیات شعرونه ئی د پښتونخوا د بیلابیلو پیژندل شویو او نامتوسندرغاړواو هنرمندانوله خوا په راډیو، تلویزیون،فلمونو،حجرو،دیرو او نورو محفلونو کې ویل شوی دی چی پدی سره ئی د نالوستو پښتنو غوږونو ته هم خپل پیغام رسولی دی. د ښاغلی لایق صیب په اثارو او ادبی هلو ځلو لیکنی به خپلو درنو پوهانو ته پریږدواو دده ادبی ژوند ته به یو ځغلند نظر واچوو: ښاغلی لایق زاده لایق د ۱۹۵۹ ع کال د جنور ئ د مېاشتي په پنځلسمه نیټه د پښتونخوا دسوات په ښکلی سیلانی سیمه کې دمدین په کلې کې دونیا ته سترګي غړولی دی. لومړنئ زدکړه ئی د خپل کلي د هائی سکول (لیسی) او لوړی زده کړی ئی،په سیاست، پښتو ادب او اردو ادب کې سر ته رسولی دی ، د وکالت ډګرئ او په پښتو ادب کې د انرز خصوصی سندونه هم لاس ته راوړی دی.د ورکوټی والی راهیسی ئی د پښتو ادب لمن ټینګه نیولي ده، د شعر لیکل ئی د ۱۹۷۱ ع کال راهیسی شروع کړی دی د شاعرئ سربیره ئی د نثر او څیړني په برخه کې پوره زیار ګاللی دی. د نورو ګڼو ادبی هلوځلو تر څنګ ئی په ۱۹۷۸ کې په جهانزیب کالج سوات کې د سرحد سټوډنټس فیدریشن بنسټ هم کېښوده چې د مترقې ذهن پوهیدونکي (سټوډنټان) پکې راټول شول. ښاغلی لایق زاده لایق په ۱۹۸۳ ع کال کې دژورنالیزم په ډګر کې دپیښور راډیو د پروډیو سر په توګه د خپل عملی ژوند پیل وکړ ،د ګڼو ورځپاڼو او مجلو سرسره د وحدت ورځپاڼی همیشنی قلمې همکار پاتي شوی دی. دښونځی (سکول) او کالج په دوران کې ئی ګڼ شمېر افساني او شعرونه په «ایلم» مجله کې خپاره شوی دی. له ۳۷۰ زیاتې ريډیائی ډرامي ئی لیکلی او نشر شوی دی. ښاغلی لایق زاده لایق د پیښوراود کوهاټ راډیود ډایرکټر د دندی سربیره په ګڼو بیلابیلو سرکاري لوړو کرسیوهم کار کړی دی،چې دپښتون قامي وحدت ستر لاښود ښاغلی محمد افضل خان لالا (د پاکستان په مرکزې کابینه کې وزیر ؤ) پرایویټ سکرټری هم پاتی شو دی. د ادبي او کلتوري خدمتونو په دی لړ کې چې کله په کال ۱۹۹۸ کې په پیښور کې د پښتونخوا د پوهني دیره جوړه شوه نو ښاغلی لایق زاده لایق ئی د مشر او ښاغلی عبدالبصیر بیدار ئی دمرستیال په توګه وټاکل شول چې دپوهني دیرې په چوکاټ کې ئی تر اوسه له سلو زیات کتابونه چاپ کړی اوګڼ شمېر د موسیقئ ماښامي ئی جوړ کړی دی ، د ګڼو پښتنو پوهانو،شاعرانو او ادیبانو د کتابونو سریزی ئی لیکلی د کتابونو په چاپ او پروف کې ئی ورسره هر اړخیزه مرسته کړی او ددوئ لیکنو ته کتابی شکل ورکړی دی. دغه راز نوموړی ته دده د ادبی خدمتونو له امله د پاکستان سره سره په بهرنیو هیوادونو کې له ۲۲ څخه زیات ایوارډونه اوستاینلکونه ورکړی شوی دی. زه چې كتاب پسې كتاب ليكم حال د زړګى خانه خراب ليكم د لېونتوب د هرې ساه په نامه يو بې عنوانه اضطراب ليكم په ادبی تاریخ کې دښاغلی لایق زاده لایق ادبی زیاراو لیکنی ځانګړی ځای لری، د ادب په بیلابیلو برخو کې ئی ۲۴ پنډپنډ ارزښتناک او ګټورکتابونه لیکلی ،او خپلی ټولني ته وړاندی کړی دی ،چی په لاندی ډول دی: د محنت مېوه (د ماشومانو لپاره)، ګیلې (شعري ټولګه)، ویښ خوبونه (شعري ټولګه)،ستاپه نوم (شعري ټولګه)،راځئ چې بیا وخاندو (دمنتخبو ټوکو ټکالو ټولګه)،ګلبانو او ظفر خان (ولسي قیصه)،اوښکې او لمبې (د کشمېر په هکله)، د احمددین طالب دیوان (د خصوصي مقدمي او اضافو سره)، ډالئ (د علی خان بابا او عبدالحمېد بابا د شاعري موازنه)،مشکڼي (شعري ټولګه)، لیونتوب (شعري ټولګه)،صل علیه واعلیه (نعتیه ټولګه)چې دی نعتیه ټولګی ته د پاکستان جمهور ریس له خوا په ۱۹۹۱ ع کال کې ایوارډ ورکړل شو، جلوي (نعتیه ټولګه)چې ورته په کال ۲۰۰۷ کې وزیر اعظم له خوا ایوارډ ورکړل شوی دی.، ما هیرولي نه شی (شعري ټولکه)،ډاکتر کبیر ستوری ژوند او مبارزه (د ارواښاد کبیر ستوری د لیک او شخصیت په حواله د بیلابیلو لیکوالو د تاثراتو ټولګه)، ای ګمبد خضرا (نعتیه ټولکه)چې ورته د پاکستان وزیر اعظم له خواپه کال ۲۰۱۰ کې ایوارډ ورکړل شو، ماته آئینه ( د افسانو ټولګه)چې نن سبا د خیبر تلویزیون په پرده د لنډو ډرامو په بڼه خپریږی ،فنکار نه مری (څیړنه) پدی څیړنه کې د تیرو هیرو اوازونو په نوم د پنځوسوسندرغاړو او فنکارانو ژوند لیکونه او حال احوال راټول شوی دی،« ځلنده ستوری» چې دسوات د ماما خیلو منظوم تاریخ دی، راز و نیاز (نعتیه ټولګه)، ته به ما یادوی (شعری ټولګه)، وراني کرښي (شعري ټولګه)، خوبونه تعبیرونه (دیورپ سفرنامه) د لیک لاندی. د تکړه قلم لیکنه ن­ه ورانیږی که ئی ووینځی هرڅوئی ښه صفا کې دتکړه قلم رنګ پوخ وی نه څریږی ستوری ویل پوخ وی دژوندپه پرمختیاکې ښاغلی لایق صیب په تکړه قلم لیکني کوی او داسی یوه ورځ به ئی تیره کړی نه وی چې شعر، نظم او یا نثر به ئی لیکلی نه وی تر هغی نه ویده کېږی چې څه ئی لیکلی نه وی . په هره لیکنه او شعر کې ئی د امن ، دمینی ،ورورولئ، انسانیت او د قامي احساس د بیدارئ ارزښتناک او اغیزمن پیغام پروت دی ،فکر او ذهن ئی پښتون دی ، د پښتنو د امن اوسوکالئ ارمان په زړه کې لری . په قلم او لیکنو دی برکت وی زما په اند د ښاغلی لایق صیب د ژوند او ادبی هلو ځلو په هر اړخ دکتابونو دلیکلو اړتیا ده. پښتانه پوهان،څیړونکي او د قلم خاوندان بایده دی چې دی برخی ته پام راوګرځوی د خپلی ژبی او ادب د ټولو چوپړیانو د ژوند او ادبی هلو ځلو بیلابیل اړخونه راوسپړی او پښتون قام ته ددوئ خدمتونه او کارنامې وخت په وخت وړاندی کړی . په درناوی داڅو شعرونه ئی د بیلګي په توګه درنو مینه والو ته ډالی کوم: پردۍ ژبه زده کول څه ګناه نه ده خپله ژبه هیرول لویه ګناه ده پټې سترګې د اغیارو په یارۍ کې ځان له قامه بیلول لویه ګناه ده چی لوټلی زه د هر جبر قارون یم زما لویه ګناه داده چې پښتون یم بدنام کړی چې دهر دور قانون یم زما لویه ګناه داده چې پښتون یم بل خرڅ کړی یمه خپلو رهبرانو د وختونو په بی رحمه دلالانو په مخ مخ یمه وهلې غاصبانو چې حالاتو په دار کړی نن پرون یم زما لویه ګناه داده چې پښتون یم په خپل کورکې یم بی کوره پاتی شوی زور لرم خو یم بی زوره پاتی شوی په شته مور کې یم بی موره پاتی شوی داچې هروخت کې دخپل ځان په لټون یم زما لویه ګناه داده چې پښتون یم چې راټول شم د سلګو بدل په اخلم ددی واړه محرومو بدل به اخلم د هر ظلم او سختو بدل به اخلم لا مړ نه یم زه په تمه د بدلون یم زما لویه ګناه داده چې پښتون یم زه د عقل او شعور په درشل ناست یم د اسمان په وسعتونو مې نظر دی دا زما په دی وړه غوندی سینه کې لیوني زړګی د ډیر څه نه خبر دی شپه پخه شوه خوغریبه وده نه شوه شوګیرو د ډیرو شپو نه زنګوله د خوب حق د هغی نه ؤ خو بس داچی دورکوټی خان ځانګو ئی ځنګوله چی مې کړی ستا د حسن شاعری ده ما بیللی د ژوند هره جواری ده لیونتوب په محبت کې نور څه نه دی د احساس او د جذبو نا قلاری ده لمبه لمبه دی کړم ارمان دی کړمه لیونئ مېنی څومره ګران دی کړمه کږه وږه کرښه د شګو په سر وخته لا جوړ نه وم چې وران دی کړمه منم چې ښكلي په دنيا كښې ډېر دي په ټول يورپ او ايشيا كښې ډېر دي خو زما يار د ټولو ښكلو نه بدل دی هم رباعي ده، هم غزل دی زه د شعر په رموزنو نه پوهیږم دا لیکل د لیونۍ مېنې اعجاز دی محبت مې د ټول عمر اثانه ده یو احساس دی چې هم ناز دی هم نیاز دی Wed, 18 Jan 2012 02:16:14 GMT http://www.mysite.com/viewnews.cgi?id=EFkylVkAZuJOYWrgGs http://www.mysite.com/viewnews.cgi?id=EFkylVkAZuJOYWrgGs پاملرنه: دا مقاله په دوه برخو وېښلې شوی ده۔ دواړه برخې په هم دې پاڼې تاسو لؤستلی شئ۔لومړي برخه د کمونيستي او اسلامي غوبل بهير دا دی له دېرشو کلونو واوښت، خو افغان ولس لا تر اوسه په وينو کې لمبېږي، افغانستان د بهرني ښکېلاک د سياليو ډګر دی او افغانان په يو او بل نوم وژل کېږي. درنو هېوادوالو د دغه څو کرښو په ليکلو سره غواړم ستاسو پام ځينو هغو غير افغاني هلو ځلو ته راواړوم، چې په افغانستان کې د افغانستاني نومي وګړو، بې تفاوتوپښتنو او بهرنيو يرغلګرو لخوا تر سره کېږي، چې کمونيستي ګوندونه، اسلامي تنظيمونه او امريکايي لاسپوڅي تکنوکراتان يې بنسټيز لوبغاړي ول او دي. که موږ د افغانستان وروستۍ نېمې پېړۍ ته ځير شو، نو په دغه هېواد کې د تش په نامه د ديموکراسي په دوره کې (وروسته له ۱۹۶۰ کلونو څخه) ځيني ګوندونه جوړ شول، چې ځينو کمونيستي او ځينو يې اسلامي شعارونه درلودل، خو دغه ګوندونه نه کمونيستي ول او نه يې هم اسلامي څرک درلود، ځکه چې په دغه ګوندونو کې يو شمېر غړي له ايران سره د لېوالتيا پر بنسټ راټول شول، چې د پان-ايرانيزم ولولې يې ژوندۍ ساتلې دي ، چې موخه يې د خپلو جوبونه ډکول او د خلکو او ټولنې بربادول دي او يا هم تش په نامه پښتني ګوندونه را منځ ته شول، چې د پښتو او افغانيت هېڅ څرک هم پکې نه لېدل کېده او پښتانه يې د ورکېدو له ګواښ سره مخامخ کړل. افغاني ديموکراسي په ۱۹۷۸ کال کې خپل لوړ پوړ ته ورسېده، چې پايله يې د هېواد بربادي او د هېوادوالو بدمرغي شوه. په ۱۹۷۸ م کال کې يو شمېر کمونيستي ګوندونو وکولی شوای، چې د يوې له وينو ډکې نظامي کودتا په ترڅ کې واک تر ﻻسه کړي، چې د شهيد سردار محمد داود خان او د هغه د کورنۍ لږ تر لږه اوياوو غړو په وژنه تر سره شوه او د افغاني ټولنيز ژوند د بربادۍ لومړۍ پېلامې يې رامنځ ته کړې، نو درنو لوستونکو موږ هم کولی شوچې د افغانستان د وروستيو دېرشو کلنو د ناخوالولاملونه د کمونيستي ګوندونو او اسلامي تنظيمونو او امريکايي تکنوکراتانو په فعاليت کې راوسپړو، د هغوی غير افغاني هلې ځلې وڅېړو او د واکمنو لېوالتيا يوه او بل اړخ ته څرګند کړو.کمونيستي اوښتون د ۱۳۵۷ کال د غويي اوښتون کومه ناڅاپي پېښه نه وه، د خلک ديموکراتيک ګوند د روسانو په سپارښت او ملاتړ خپلې هلې ځلې د ۱۳۴۳ لمريز لېږديز کال د جديې له ۱۱ څخه پيل کړې وې، چې د رفيق ببرک کارمل او ملګري نورمحمد تره کي د خپلمنځيو شخړو په ترڅ کې ديموکراتيک ګوند په دوو څانګو (خلقي او پرچمي) ووېشل شو او د غويي د غميزې په درشل کې رفيقان او ملګري په کمونيستي او انترنسيوناليستي دسيسو کې ښه پاخه شول، چې خپل مهارت يې وروسته له خلقي کودتا خلکو او نړۍ ته څرګند کړ. په دې اړه د ګڼشمېر ليکوالو لېکنې هم خپرې شوې دي، چې هر يو ليکوال د خپل ليد په ورېځ کې د افغانستان غميزې سپړي او يو شمېر کمونيست ډوله ليکوال د کمونيستانو په واکمني کې ډېرو پېښو ته يو ځانګړی تحليل ورکوي، چې لوستل يې زما په ګومان اړين برېښي، د يو شمېر ليکنو تحليلونه ډېر د پام وړ دي، لکه چې يو ليکوال ليکي: (پرچميان او کارملي ډوله خلقيان د KGB اجنټان ول، خو بيا ليکي چې د ۱۳۵۶ کال د جوزا په مياشت کې په افغانستان کې د شوروي اتحاد د سفارت د هڅو او ټينګار له امله نوموړې دوې ډلې ((خلقيان او پرچميان)) يو ځای شوې)، نو درنو لوستونکو له دغو کرښو څرګندېږي، چې خلقيانو او پرچميانو لا له سرې غميزې مخکې د روسيې ډول ته نڅېدل! د پښتو متل دی چی وايي: خړ سپی د لېوه ورور دی! په يوه ليکنه کې د ديموکراتيک ګوند د جوړښت وړانديز په ځانګړي ډول کېږي، خو ما ته د ښاغلي ليکوال فکري بهير ډېر په زړه پورې دی او دا لاندې کرښې مې ولوستې (يو سياسي ګوند سياسي موخو ته د رسېدلو وسيله ده. که ولس خپله دا وسيله ولري او په شاوخوا يې راټو ل شي، نو بيا کولای شي نه يواځې له واقعيتونونه خبر شي، بلکې واقعيتونو ته په خپله ګټه تغير ورکړي!). درنو هېوادوالو په دې اړه زه نور څه نه وايم، مګر تاسوته سپارښت کوم، چې د سورمخو يا سورلنډيو ليکنې تل ولولی، چې په څه ډول دغه بدمرغي سره ليکوال د سرې غميزې محرکه قوه د خلکو ذهنونه مغشوشوي او واقعيتونو ته په خپله ګټه سور شال وراغوندي. مخکې له کودتا څخه د کمونيستانو يو مشر (مير اکبر خيبر) ووژل شو د هغه مړينه د سرې غمېزې د رامنځ ته کېدو پلمه وګرځېده. د مير اکبر خيبر مړينه ډېره مرموزه وه، خو قدوس غوربندي په خپل يو کتاب کې (نګاهې په تاريخ حزب ديموکرتيک خلق افغانستان) د هغه په مړينه کې د ببرک کارمل او د نور احمد نور د لاس لرلو يادون کړی، خو ځيني نور بيا د ګلبدين حکمتيار اسلامي ګوند د هغه په مړينه کې ښکېل ګڼي. داسې څرګندونې هم کېږي، چې مخکې له سرې غميزې سردار محمد داود خان ځينو ټولنيزو نوښتونو ته ملا تړلې وه، چې د بهرنيو هېوادونو له سفر څخه د راستنېدو سره يې سم په دولتي چارو کې د بدلونونو ګواښ وکړ او ځينو لوړپوړو چارواکو ته يې دنده وروسپارله چې د دولت په پياوړولو کې خپلې هلې ځلې چمتو کړي. د دغه پروګرام يوه برخه له کمونيستي ځناورانو د ټولنې پاکول ول، نو د داود خان د دفاع وزير (غلام حيدر رسولي) په نوښت د مېر اکبر خيبر او نورو کمونيستانو د ورکولو پلان جوړ شو. يو ولي محمد نومی منصبدار، چې د ۸ فرقې د ۳۲ غونډ قوماندان ؤ او مخکې له دې دندې د سردار محمد داود خان د صدارت په موده کې د کابل د ګارنيزيون صاحب منصب ؤ، دغه ولي محمد هم د مير اکبر خيبر په مړينه کې تورن ګڼل کېږي. د ځينو نظامي چارواکو په نغوته داسې جوتېږي، چې ولي محمد ۱۵ دقيقې مخکې له دې چې خيبر مړ شي له خپلو محافظينو سره يو ځای له ټولي وتلی ؤ او د مير اکبر خيبر د وژنې په سيمه کې ليدل شوی ؤ، چې وروسته د مير اکبر خيبر له مړينې بيرته ټولي ته راستون شوی ؤ. داسې ويل کېږي، چې ولي محمد د مېر اکبر خيبر په مړينه کې لاس درلود او داسې څرګندونې کېږي چې ولي محمد د رسولي (د سردار داود خان د دفاع وزير) ځانګړی نفر ؤ، چې د داود په واکمني کې يې د رسولي په ښوونه د ځينو اشخاصو په وژلو يا ترور کې لاس درلود. د مرحوم مير اکبر خيبر د مړينې پېښه لا نه ده څېړل شوې او د افغانستان د تاريخ د روښانېدلو لپاره يوه اړينه موضوع ده، ځکه چې کمونيستانو هم دغه پېښه د ۱۹۷۸ کال له اوښتون څخه وروسته ونه څېړله او د هېرېدو کندې ته يې ورواچوله. داسې څرګندونې هم کېږي چې ګواکې د مير اکبر خيبر په مړينه کې روسانو او KGB لاس درلود، نو ځکه افغاني کمونيستانو دغه پېښه تر ننه پټه وساتله او هېچا او هېڅ کومې بلې ډلې هم دغه پېښه ونه څېړله او ټولو غوږونه کاڼه پرې واچول، مګر د افغانستان د راتلونکي نسل لپاره دغه پېښه يو تاريخي ارزښت لري. د افغانستان د پېښو وروستي دېرش کلونه د دغه پېژندل شوې سياسي څېرې له مړينې سره راپيل شول، خو زما په ګومان مرحوم مير اکبر خيبر د افغانستان يواځينۍ سياسي څېره ده، چې لاسونه يې د افغان ولس پر وينو نه دي لړل شوي او د دغه شخصيت د تلپاتي کېدو لپاره بايد افغاني چارواکي د دې هڅه وکړي چې د دغه افغاني شخصيت سياسي هويت وسپړل شي او د افغانستان د تاريخ پاڼو ته وروسپارل شي. ډېرو کمونيستانو هڅه کړې چې د ځان د سپيناوي لپاره يو څه وليکي، خو ټولې پېښې په منحرفه بڼه ليکل کېږي او دا څرګنده خبره ده چې د وروستيو دېرشو کلونو د غمېزې مسؤلين افغاني کمونيستان، افغاني اسلاميستان او افغاني تکنوکراتان د افغانستان په فکر کې نه دي، مګر د خپلو جنايتونو په پټولو او ورکولوبوخت دي او هڅه کوي د وروستيو ۳۰ کلونو افغاني ناورين پړه په يو او بل واچوي، چې د افغانستان د وګړو ذهنيتونه مغشوش کړي. ګڼشمېر ليکوال په خپلو ليکنو کې د غويي د اوښتون په اړه ډېرې په زړه پورې څرګندونې کوي، چې د غويي د غميزې په سياسي برخه کې يو ليکوال داسې ليکي: (په سياسي ډګر کې د ثور انقلاب د دولتي قدرت واګي له سلطنتي کورنۍ نه د ټولنی د عامو خلکو استازو، خلقيانو ته ولېږدېدې او د شهزادګانو ميراثي رژيم يې داسې دړې وړې کړ، چې بيا هېڅکله په پښو ونه درېد. دا چې اوس هم د شاهي نظام پر ځای جمهوري نظام دی دا هم د هغه ژور بدلون نتيجه ده، چې د ۱۳۵۷ کال د ثور په ۷ نېټه منځ ته راغی)، خو زه پوه نه شوم چې خلقيانو د سردار محمد داود خان جمهوري نظام له منځه يووړ او که د مرحوم اعليحضرت محمد ظاهر شاه پادشاهي يې ختمه کړه؟ درنو وروڼو څومره چې ما ته د افغانستان تاريخ مالوم دی، نو سردار محمد داود خان د افغانستان د لومړني جمهوريت بنسټ اېښودونکی دی، خو داسې ښکاري چې يو شمېر ليکوال خپل سياسي شعار ته (د سياسي ګوند په مرسته نه يواځې له واقعيتونونه خبر شی، بلکې واقعيتونو ته په خپله ګټه تغير ورکړی!) وفا دار پاتې شوي دي، سترګو ته خاورې شني او زه هم د قلم بری ورته له لويه خدايه تمه کوم، ځکه په ليکنو کې د ريښتيا څرک موندل کېدی شي. د يادونې وړ ګڼم چې کمونيستانو د سردار محمد داود د کورنۍ لږ تر لږه اويا تنه غړي ووژل او د هغه د کورنۍ واړه ماشومان يې هم له تېغه تېر کړل. په دې اړه مې په برېښنا پاڼو کې يوه ليکنه ولوستله، چې ګواکی دستګير پنجشېري د هغه د مړينې امر ورکړی ؤ، خو بايد ياده شي چې دستګير پنجشېری هغه ګېدړ ؤ، چې د امين او تره کي د شخړو په وخت کې په مسکو کې ناست ؤ او په خپل فرکسيوني ګوند کې يې پرته له خپل زويه او ورور څخه بل څوک نه درلودل او لکه د ترؤ مچ په هره کټوه کې به لاهو ؤ. کله چې د پنجشېري اپرتې واورې، نو يوه ټوکه دې په ياد شي: وايي چې يوه ورځ ګڼشمېر ماران په مزل تلل، خو د دوی په منځ کې يو چومجی (چنجی) هم ؤ، خو کله به چې ماران يو څو متره وڅخېدل، نو چومجي به سر پورته کړ او ناره به يې کړه، چې موږ ماران چېرې ځو! نو درنو هېوادوالو دغه پنجشېري چومجی هم اوس د مارانو کانې کوي، خو دا هغه بدمرغه ليونغرتی ؤ، چې زور يې په بې وزله خلکو رسېدلی ؤ او ګڼشمېر معلمين او متعلمين يې د خپلې کمونيستي واکمني په موده کې له تېغه تېر کړل. شک هم نشته چې دغه ځناور د سردار محمد داود او د هغه د کورنۍ د وژلو امر هم ورکړی وي، چې خپلو بادارانو ته يې کمونيستي انترناسيوناليستي غوړه مالي کړې وې. د شهيد داود خان د مړينې په برخه کې داسې ويل کېږي، چې د امام الدين نومي منصبدار لخوا وژل شوی دی او يو روسي جنرال په خپل يو کتاب کې ليکي، چې د مرحوم ډاکتر نجيب الله څخه يې اورېدلي ؤ، چې د سرې غمېزې د کودتا په ورځ د خلکو د ديموکراتيک ګوند مرکزي کومېټې لا پرېکړه نه وه کړې، چې امام الدين غونډې ته ننوت او وېې ويل چې د سردار محمد داود ټوله کورنۍ يې وژلې ده او د ګوند پرېکړې ته اړتيا پيدا نه شوه. درنو هېوادوالو! له نېکه مرغه وروسته له دريو لسيزو د سردار محمد داود قبر هم وموندل شو، د سردار محمد داود سپېڅلی نوم بيا د افغانستان په تاريخ کې په نيکه ياد شو او خلکو خپل متدين، په هېواد مين واکمن او زړه سوانده لارښود په درنښت په کابل کې خاورو ته وسپاره او د افغانستان د تاريخ زرينې پاڼې يې بشپړې کړې، ځکه چې سردار داود په افغانانو د دې حق لري، چې په حرمت سره ياد شي او مقبره يې د هر افغان لپاره د تاريخ يادښت دی، راتلونکي نسل ته د مېړانې څلی او د هېوادپالنې مشال دي. خلقي تره کي واکمني داسې ويل کېږي، چې د دغه ګوند ګڼشمېر غړي او د کودتا لوبغاړي پښتانه ول، خو کله يې چې د غويي له غميزې سره سم واک تر ﻻسه کړ، نو د پښتو او پښتنو پر ځای يې سوسياليستي انترناسيوناليزم غوره وګاڼه، چې د دغه دريځ پايله د زرهاوو ملي خلکو وژنه وه، چې په ځينو خپرونو او د صديق فرهنګ په کتاب کې (افغانستان در پنج قرن اخير) کې داسې څرګندونې کېږي، چې د خلقيانو د لومړي کال د واکمني په ترڅ کې لږ تر لږه ۲۰۰۰۰ انسانان وژل شوي او په زرهاوو خلک بنديان او تريتام شوي دي، خو کمونيستان بيا وايي، چې په افغانانو هېڅ ظلم نه دی شوی، نو ښه ويل شوي چې ځمکه هغه سوځي چې اور پرې بل وي!. د سرې غميزې د مسؤلينو د دغه غير انساني او غير افغاني دريځ په ترڅ کې د واکمنو او وګړو تر منځ واټن رامنځ ته شو او غير افغاني يانې افغانستانيانو ته يې ﻻره هواره کړه، چې خپل ګوندونه او غير افغاني هلې ځلې د بهرنيو يرغلګرو په سپارښتونو پياوړي کي، چې په افغانستان کې ټولنيز انارشيزم رامنځ ته کړي. د خلقيانو د يوه کال د واکمني په بهير کی د هرات پاڅون، د ننګرهار او جلال آباد پاڅون، چې د جنرال سيد عبدالغني وردګ په لارښوونه تر سره شوی ؤ، د کونړ (کيرالي) پاڅون چې د هېوادپالو پښتنو لخوا سمبال شوی ؤ چې د سيمې ټول مشران لږترلږه ۴۰۰ تنه يې په خلقي بمباري کې ووژل شول، د کابل د بالاحصار او ريشخور پاڅون چې د هېوادپالو منصبدارانو لخوا سمبال شوی ؤ، د دولت آباد پاڅون چې عظيم بېګ يې مشري کوله، د باميان پاڅون چې د خلقي والي سید احسان الله په وژنه پای ته ورسېد او په ټول هېواد کې د مجاهدينو پاڅون د افغانستان د تاريخ د آزادي پاڼې رنګينې کړې دي. د خلقيانو په واکمني کې، نه دا چې خلک له خلقيانو په عذاب ول، خو خلقيانو په خپل وار سره په خپلو کې هم شخړو ته مخه کړه، چې پښتو او پښتانه يې د خپلو سياسي هوسونو په سيلابونو کې ﻻهو کړل او افغانستانيانو د خپلو بهرنيو مشاورينو په مرسته خلقيان لکه چرګان وجنګول، چې پايله يې د مرحوم نورمحمد تره کي وژنه او د هغه د سيال مرحوم حفيظ الله امين واک ته رسېدل ول. د دغه (برادرکوشي) په ترڅ کې نور پېژندل شوي خلقيان لکه سيد محمد ګلاب زوی، اسلم وطنجار، سروري او داسې نور د روسيې سفارت ته وتښتېدل او دستيګر پنجشېری په مسکو کې مورچل شو، په روسي ښوروا او بورش روږدی شو او له روسانو سره يې د روسي يرغل لپاره د زړه له کومې چوپړ وکړ. داسې ويل کېږي، چې د حفيظ الله امين د واکمني په موده کې ځيني خلقيان په تابوتونو کې روسيې ته لېږدول شوي ول، خو داسې څرګندونې هم کېږي، چې ګواکې سيد محمد ګلاب زوی ټينګار کوي، چې هغوی په افغانستان کې ول او دا خبره درواغ ګڼي، په هر ډول چې وي، که دوی د روسيې په سفارت کې ساتل شوي ول او يا مسکوکې بيا هم د روسانو په ولکه کې ول. بايد ياده شي چې د روسيې سفارت هم د روسانو د واکمني ټاټوبی ؤ، چې ګڼشمېر خلقي کمونيستان د حفيظ الله امين د واکمني په موده کې د روسيې په سفارت کې ساتل شوي ول.خلقي اميني واکمني مخکې له دې چې د مرحوم حفيظ الله امين د واک ته رسېدلو په اړه څه وليکل شي، نو اړين برېښي، چې ځينې پېښې يادې شي. د انقلاب په پيل کې د پرچميانو او خلقيانو دوښمني او سيالي د دې سبب وګرځېده، چې خلقيانو د لومړي کال په بهير کې خپل سيال پرچميان له افغانستانه په يو او بل نامه وشړل. مرحوم ډاکترنجيب الله پاکستان ته واواښت او بيا روسانو ته ورغی او ببرک کارمل، فدا محمد دهنشين، اناهيتا راتبزاد او داسې نور لومړی په چکوسلواکيا کې او بيا په مسکو کې مېشت شول او په افغانستان کې به خلقيانو داسې شعارونه ورکول (مرګ بر کارمل اجنت حلقه به ګوش امپرياليږم او د اناهيتا په اړه به يې ويل مرګ بر اناهيتا رقاصه غرب او داسې نور)، خو سلطانعلي ګوسفند د حفيظ الله امين په کام- کمېته امنيت ملي (کشتارګاه امين مر...) کې مېلمه پاتې شو او د سروري په هلو ځلو يې د کوکاکولا او فانتا بوتلونه نوشجان کول، په دې اړه يوه ټوکه هم جوړه شوې وه، وايي چې کله روسانو په افغانستان يرغل وکړ او د خلقيانو د دويم پړاو (د حفيظ الله امين) واکمني ته يې د پای ټکی کېښود، نو وروسته له دې کشتمند صيب د افغانستان صدراعظم شو، نو د کوکاکوﻻ فابرېکې (د کام شرکت) د ګوند مرکزي کومېټې ته يو بېړنی ليک ورواستاوه چې کشتمند يو کېرېټ د کوکاکوﻻ بوتل پوروړی دی او د بوتلونو بيرته وروړلو چارې دې وسنجول شي! طبيعي خبره ده چې سوسياليستي اېمالې ته اړتيا پيدا شوه. وروسته د پرچميانو له ځپلو څخه د خلقيانو په منځ کې هم شخړې رامنځ ته شوې، ښه ويل شوي، چې کله د مېږي مرګ نيژدې شي، نو وزر وباسي! نو د خلقيانو د واکمنو پروازونه هم د ۱۹۷۹ کال په بهير کې پيل شول. د ۱۹۷۹ م کال د سپتامبر په مياشتې کې ملګري نور محمد تره کي د کيوبا هوانا ته سفر کړی ؤ، چې په کمونيستي دريم انترناسيونال کې ګډون وکړي، خو کله چې بيرته افغانستان ته راستنېدو، نو د بيرته راتګ په ترڅ کې يې د مسکو او د خپل پير (برنج لوک-بريژنف) زيارت يې وکړ او هلته يې د مسکو په ټينګار د کارمل بيرته راتګ او د حفيظ الله امين د شړلو، وژلو او يا هم ورکولو پلان جوړ کړ، خو کله چې کابل ته راستون شو، نو له نورو ګواښونو سره مخامخ شو. د امين د وژلو لومړی پلان دا ؤ چې له بهر څخه د ملګري نور محمد تره کي د بيرته راتګ په وخت کې د هوايي ډګر په ﻻره او يا هم په هوايي ډګر کې له منځه يووړل شي يانې ووژل شي، خو حفيظ الله امين مخکې له خپلو ملګرو مالومات تر ﻻسه کړی ؤ، چې په مسکو کې څه خبرې دي او څه پلانونه، خو د مرحوم نور محمد تره کي د ستنېدو په بهير کې حفيظ الله امين د تره کي مخې ته د درنښت لپاره ورنغی او نور خلقي لوړ پوړي چارواکي يې ورولېږل. په هوايي ډګر کې ۱۰ دقيقې مخکې له دې چې ملګری نور محمد تره کی له الوتکې راښکته شي، نو د حفيظ الله امين په امر د هوايي ډګر ټولې نظامي برخې او امنيتي څانګې تبديلې شوې او نوي نظامي ځواکونه د هغوی پر ځای وګومارل شول او ملګری نور محمد تره کی يې ډېر په درنښت ارګ ته راوست. بايد ياده شي، چې د نور محمد تره کي د سفر په الوتکه کې هم کراري نه وه، ځکه چې هغوی ته هم احوال ورکړ شوی ؤ، چې حفيظ الله امين د هغه يانې نور محمد تره کي د مرګ پلان جوړ کړی (چې غل نه وې له پاچا مه وېرېږه!)، خو د تره کي الوتکه يو وار را ښکته کېدله، نو چا ورته ويلي ؤ چې له ښکېيه مو په توغندي ولي!، نو الوتکه بيا بيرته والوتله او نيمه ګړۍ پر کابل تاوېده راتاوېده، خو د تره کي مړينه په دې ډول په نړېوال کمونيستي سيستم کې ډېرې پوښتنې رامنځ ته کولې او د مسکو ﻻسوهنه په کې راڅرګندېدله، نو ځکه د مسکو په منځګړوي د نور محمد تره کي الوتکه په کابل کې راښکته شوه او تره کی د خپلې سياسي کودتا او روسي سپارښتونو قرباني شو او د ملګري حفيظ الله امين (شاګرد وفا دار) توپ ته لاس تړلی راولېږل شو. کله چې نور محمد تره کی ارګ (خانه خلق- د خلکو کور) ته راورسېد، نو حفيظ الله امين يې د خبرو اترو په پلمه ارګ ته وروغوښت، چې منځګړوي او ډاډګېرنه ېې پوزانوف (Puzanof) د روسيې سفير په افغانستان کې پر غاړه اخيستې وه، خو کله چې حفيظ الله امين ارګ ته راځي، نو لومړی له تړون سره خبرې کوي او هغه پوښتي چې دلته څوک دي او داود تړون حفيظ الله امين ته ډاډ ورکوي، چې خيريت دی، خو امين باور نه کوي. داود تړون له حفيظ الله امين څخه مخکې کېږي چې د ملاقات کوټې ته ننوځي، خو کله چې تړون ور پرانيزي، نو سملاسي ډزې پرې کېږي او په دې ترڅ کې داود تړون وژل کېږي او حفيظالله امين منډه کوي او په بنز موټر کې تښتي او له دغه پېښې سره سم د شادروان ملګري نور محمد تره کي د مرګ شېبې هم رانيژدې کېږي او حفيظ الله امين له ارګه لرې د نوې کودتا د پلان په پلی کولو لاس پورې کوي. وروسته له دغه پېښې کله چې ډاکتر زرغون چې د ۴۰۰ کټيز روغتون (چهارصد بستر) ريس ؤ، خبرېږي، نو مخکې له دې چې ونيول شي، له وېرې ځان وژني. مرحوم نور محمد تره کی هم په ارګ کې نيول کېږي او بيا يې سا د وفادار شاګرد په امر د بالښت په مرسته ايستل کېږي او د نابعه شرق واکمني پای ته رسېږي او ستاره شرق ټولواک کېږي، خو د ستاره شرق واکمني له ۱۰۰ ورځو شپو نه اوړي. د امين په کودتا کې ځينې پېښې په زړه پورې او د پام وړ دي. څو ورځي وروسته د نور محمد تره کي له مړينې څخه ملګری حفيظ الله امين د جلال آباد ښار د داود تړون په نامه کوي او تړون-ښار يې نوموي او په راډيو کې د تړون په نامه حماسي سندرې هم جوړېږي، چې ولې په دومره خلقيانو کې يواځې مرحوم داود تړون دغه مرتبې ته ورسېد، زه هم نه پوهيږم! خو داسې ويل کېږي، چې د کودتا په ورځ حفيظ الله امين داود تړون ته دنده سپارلې وه، چې ارګ ته د امين تر راتګه پورې بايد نورمحمد تره کی او د هغه نورچوکړه ګان له منځه يوسي، نو کله چې حفيظ الله امين ارګ ته راځي، چې ګوري تړون لا په ارګ کې هورې دورې ګرځي او امين داسې ګومان کوي، چې ګواکې تړون هم له نور محمد تره کي سره لاس يو کړی تو د ده په ضد ورسره يو ځای شوی دی، نو په ارګ کې په داود تړون ډزې کوي چې خپلې کودتا ته لاره پرانيزي، له سيمې تښتي او په کودتا لاس پورې کوي، خو وروسته بيا هغه بله پورتنی کيسه رامنځ ته کېږي چې د داود تړون وفاداري حفيظ الله امين ته په ګوته کوي او د ټولو ستونزو عامل تره کی او د هغه ډله وښودل شي. د روسانو د حفيظ الله امين خپلسري نه خوښېدله، نو د مرحوم حفيظ الله امين د مړينې بل نوی پلان هم د روسانو لخوا جوړ شوی ؤ، ځکه چې مخکې له مخکې يې ټول امکانات ورته جوړ کړي ول. لومړی خو يې په دې پلمه چې ارګ د خلکو کور دی او د موزيم په څېر بايد ورنه ګټه واخيستل شي، نو حفيظ الله امين يې دې ته وهڅو چې د دارالامان ماڼۍ ته کډه وکړي او هلته مېشت شي، ځکه چې هغه ځای له مرکزه لرې دی او چاپېريال کې يې خلک هم نه اوسېدل او يا لږ کورونه ول (يانې کلابنده سيمه نه وه!)، خو ارګ د کابل په منځ کې ؤ، نو کېدای شوای چې په ارګ کې له روسانو سره ډېر مقاومت شوی وای او د ښار په منځ کې د ډېرو خلکو د وژلو ګواښ هم موجود ؤ، چې د روسانو د ژر بري د مخنيوي سبب ګرځيده، نو ځکه روسانو د خپل سوسياليستي او انترناسيوناليستي چلند لپاره د دارالامان ماڼۍ د يرغل لپاره يو مناسب ځای غوره کړی ؤ. په روسي خپرونو کې ليکل کېږي، چې د شوروي اتحاد رهبري د ۱۹۷۹ ميلادي کال د دېسامبر په ۱۲ نېټه پرېکړه وکړه، چې په افغانستان کې له کمونيستي واکمنو سره مرسته وشي، يانې د سروپوځونو يرغل تر سره شي، د شوروي اتحاد د کمونيستي ګوند د مرکزي کومېټې د کمېسيون ((комиссия Политбюро ЦК КПСС))، چې غړي يې (يوري اندروپوف، اندريې ګروميکو، ديميتري اوستينوف او بوريس پاناموريوف ((Юрий Андропов, Андрей Громыко, Дмитрий Устинов и Борис Пономарев))) ول، چې د سياسي بيرو د مشر ليونيد ايليچ برژېنيف تر څارنې او لارښوونې لاندې يې د ۱۹۷۹ ميلادي کال د دېسامبر په ۲۵ نېټه د روسيې د سره پوځ څلوېښتمې قول اوردو په افغانستان نظامي تېری وکړ او د ۳۳۳ – تیري په نامه يانې د ((Шторм-333)) تر نامه لاندې يې د افغانستان واکمني نسکوره کړه، چې د افغانستان قانوني واکمن حفيظ الله امين يې په شهادت ورساوه او رفيق کارمل يې د واک په ګدۍ کېناوو. د ۱۹۷۹ م کال د دېسامبر په مياشت کې روسانو پر افغانستان بربنډه يرغل وکړ او د افغانستان قانوني واکمني يې له منځه يووړه او خپل ګوډاګی دولت يې رامنځ ته کړ. د دېسامبر په ۲۷ د روسانو د يرغل په بهير کې له حفيظ الله امين سره د اړيکو ټينګول نا ممکن ؤ او نظامي خلکو هغه ته د ستاره شرق لقب ورکړی ؤ، خو ټولو به په مخابرو کې ويل چې ستاره شرق يا د ختيز ستوری ورک دی، خو کله چې د دارالامان د ماڼۍ د اخو ډب ولولې پورته شوې، نو ځينو نظامي ځواکونو هم ځانونه چمتو کړل، چې يو څه وکړي، خو ستاره شرق نه موندل کېده، چې امر ترې واخلي. په دې برخه کې د اتمې (۸) فرقې چارواکو هم لږو ډېرې هلې ځلې کړې وې، چې ما له يوه منصبداره واورېدل، چې قاسم خان د ۸ فرقې د ۷۲ غونډ قوماندان په قرغه کې، سيد محمد عارف د ميکانيزه کنډک قوماندان او عزيز خان د فرقې قوماندان ځانونه مقاومت ته تيار کړل، خو ستاره شرق ورک ؤ او دوښمن نا مالوم ؤ. کله چې دوی وليدل چې نا پېژندل شوي ټانکونه د فرقې په لوري ورروان ول، نو د راکټو د چمتو کولو امر يې ورکړ او راکټونه چمتو شول، خو عزيز خان د اوربل امر په برخه کې کاوړتيا وکړه او د سيد محمد عارف او قاسم خان مخه يې ونيوله چې په روسانو بريد وکړي، چې پايله يې د فرقې تسليمېدل شول او د هېواد مري توب. د مرحوم حفيظ الله امين د واکمني په ترڅ کې د (مرحله نوين انقلاب ثور) لپاره ﻻره هواره شوه او د خلقيانو د انتر ناسيوناليږم پايله دا وه، چې روسانو پر افغانستان تېری وکړاو د خلقيانو د واکمني د وروستۍ سټې حفيظ الله امين په وژلو يې خلقي واکمني پای ته ورسوله. د مرحوم حفيظ الله امين په وژنه کې د روسيې (ά) الفا ګروپ برخه اخيستې وه. داسې ويل کېږي چې روسانو د حفيظ الله امين له نسکورېدو وروسته يې سليمان لايق، نور احمد نور، دستګير پنجشېري او ببرک کارمل ته د ټولواکي ژمنه کړې وه، خو کله چې د روسانو يرغل تر سره شو، نو ببرک کارمل يې د واک په ګدۍ کېناوۀ، چې د دريو نور د کونجاړو خوبونه يې په اوبو کې لاهو کړل. پنجشېری د شمال سيمو د محافظت رئيس شو او د شمالي هېوادپاله افغانان يې وځپل. دستګير پنجشېری هغه اپورچونېست ؤ، چې ټولو استخباراتي سازمانونو ته يې شيطاني کوله، چې خپل موقف وساتي او خلک برباد کړي، چې په خلکو کې داسې پوښتنې کېدلې: هغه څه چې سپک او په اوبو کې نه ډوبېږي څه دي؟ نو خلکو به ويل چې پرېشنه دي يا خوشايه او که دا نه وي، نو هرومرو دستګير پنجشېری، ځکه نه په ابو کې ډوبېږي او نه هم په سرو لمبو کې سوځېږي. دغه غوړه مال پنجشېری په ټولو واکمنيو کې خپل مضريت د يوې او بلې ډلې په ګټه تر سره کاوه او دغه دواتشه لنينيست او يا هم ستالينيست خلقی اوسمهال امپرياليږم ته پناه وړې او د (Washington DC)په ښار کې مېشت دی او د ستميانو جنده يې پورته نيولې. هغه نور دوه مارکسيستان يا لنينيستان هم هلته او دلته وګومارل شول، چې اوسمهال نوراحمد نور په هالند يا نيدرلند کې د نامطلوبه شخص (Persona non grata) په نامه يادېږي او نور يو شمېر په کمپونو کې شپې سبا کوي او سليمان لايق هم د اروپايي امپرياليستانو په سوسيال مرستو شخوند وهي. په پورته نومولشويو کې د روسانو لپاره تر ټولو وفادار ملګری دستګير پنجشېری ؤ، چې د دستګير پنجشېري رول د روسانو په يرغل او د حفيظ الله په مسمومولو کې ډېر غوره ګڼل کېږي. د روسيې يو نامتو ژورنالېست ( Yevgeni Kiselev) په خپل يو مستند فلم کې وايي چې د دېسامبر په ۲۷ نېټه د حفيظ الله امين په کور کې مېلمستيا وه، چې په مېلمستيا کې ګڼشمېر لوړ پوړي چارواکي راټول شوي ول او پلمه يې د دستګير پنجشيري راستنېدل له مسکو څخه کابل ته ؤ، ځکه چې له مسکو به يې ډېرې د سوسياليستي چلولونو کيسې راوړې وي. کله چې ماښامنۍ ډوډۍ ته ټول د مېز تر شا کېناستل، نو لومړی ښوروا يا سوپ راوړل کېږي او حفيظ الله امين ټولو ته بلنه ورکوي چې ښوروا وڅښي، خو دستګير پنجشېری په دې پلمه چې د ګېډې تکليف لري، نو نه شي کولی چې ښوروا وڅښي او له ځينو شيانو څخه پرهېز دی! او حفيظ الله امين په ځواب کې ورته وايي چې په مسکو کې يې په خوندورو خوړو آمخته کړی يې او زموږ په سپوره ښوروا دې خيال نه راځي! او ټول ملګري خاندي. ملګری امين خبرې اوږدوي او له دستګير پنجشېري پوښتي، چې: په مسکو کې د افغانستان د بدلونونو ((د تره کي وژنه)) په اړه نظرونه څنګه ول؟ ملګری پنجشېري ورته وايي، چې ((په مسکو کې ټول ډېر خوښ دي او د افغانستان د ديموکراتيک ګوند په ننګه به هرکله مرستې ته راودانګي)). ملګری امين په ځواب کې وايي، چې ((ما خو ويل چې مسکو موږ په مبارزه کې يواځي نه پرېږدي!!))، چې د دغه خبرو په پاې کی لومړی خرپ له سيمې څخه پورته کېږي. کله چې حفيظ الله امين او نور مېلمانه ښوروا څښي نو سمدلاسه يې په ګېډه کې خوږ راپيدا کېږي، خوبجن کېږي او حفيظ الله امين چې له ځايه پورته کېږي، نو بيرته لوېږي او وايي چې په ډوډۍ کې چا زهر اچولي دي او دا هم يادوي چې (دا کار چا کړی او هغه هم زما په کور کې!!) په دې وخت کې ۴۰۰ کټيز روغتون ته او د روسيې سفارت ته تليفون کېږي، چې امين ته چا زهر ورکړي او بايد ژر د هغه روغتيايي چارې وسنجول شي. وروسته له دغه پېښې ټول تښتي او هر څوک خپل کور ته ځان رسوي، هماغه د پاړسو خبره ده چې وايي (موش از ترس پشک غار مېپاليد!). داسې ويل کېږي، چې د حفيظ الله امين ګېډه د روسيې د سفارت د ډاکتر او د چهارصد بستر روغتون د (ډاکترانو) لخوا پريول کېږي، چې وروسته له يو څو شېبو څخه د سيمې او د دارالامان د ماڼۍ بمباري پيل شوه او د امين د خوب پر کوټه بمونه ونښتل او امين ټپي شو او نور يا ووژل شول او يا هم وتښتېدل. د الفا ګروپ يو غړی وايي چې ده ته دنده سپارل شوې وه چې حفيظ الله امين بايد مړ کړي. هغه وايي چې دی د مرحوم حفيظ الله امين کوټې ته ننوتلی ؤ او حفيظ الله امين په بمبارۍ کې وژل شوی ؤ او پړمخې پروت ؤ، نو ما يې مړی راواړوه، ورته مې وکتل او د امين انځور مې له جوبه راوايست او چې ومې ليدل چې دغه مړی د حفيظ الله امين دی، نو تومانچه مې راوايسته او څو ګولۍ مې نور هم وويشت، چې ډاډه شم، چې امين مړ دی. د دغه ناورين په ترڅ کې ډېر خلک ووژل شول او په روسي خپرونو کې داسې څرګندونې کېږي، چې د حفيظ الله امين يو ۱۴ کلن زوی، چې د روسانو د يرغل په ترڅ کې ژوندی پاتې شوی ؤ، په ډېرمرموز حالت کې ووژل شو او (Yevgeni Kiselev) هم په خپل يو فلم (Tainai Afghanskai Wainai- د افغاني جګړې پټ رازونه) کې داسې څرګندونې کوي، چې ګواکې د حفيظ الله امين د زوی په وژنه کې ګلاب زوی ﻻس درلود، خو زما په ګومان په دې اړه باید هر اړخيزه پلټنه تر سره شي، چې دغه پېښه روښانه شي. په زړه پورې خبره خو دا ده، چې له حفيظ الله امين سره هغه ماښام ډېر لوړ پوړي چارواکي ول او نن سبا ټول په غربي نړۍ کې ژوند کوي، مګر د افغانستان د پېښو په اړه څه نه ليکي او که يو څه ليکي هم، نو هڅه کوي چې خلقي رنګ ورکړي او واقعيتونو ته په خپله ګټه تغير ورکړي!!! راتلونکی نسل اوس هم غولوي او په سوسيساليستي درواغويې روږدي کوي. د يادونې وړ ده چې د خلقي کمونيزم د مودې سوسياليستي انترناسيوناليزم هېواد او هېوادوال له ډېرو ناخوالو سره مخامخ کړل، چې د يوه خلقي فرمان په ترڅ کې په سلهاوو نجونې له کورونو څخه وتښتېدلې، چې په پټه يې ودونه وکړل او يا هم تریتام شوې او د بل فرمان په پلي کولو يې د خلکو ځمکې په وچ زور ترې واخيستي او هغوې يې غرونو ته وتښتول، چې پايله يې د مجاهيدينو رامنځ ته کېدل او په بهر کې د اسلامي ګوندونو پياوړي کېدل ول، مګر پوښتنه دا ده چې آيا د افغانستان نورې ځمکې د آبادولو او کرلو لپاره کمې وې، چې دوی د خلکو جوړې ځمکې په زور ووېشلې او د وخت په تېرېدو يې په شاړو ځمکو واړولې، چې په پای کې نه د دوی شوې او نه هم د مخکني څښتن! د خلقي بنسټپالي په ترڅ کې ټول هېواد په سره رنګ سمبال شوی ؤ، چې د وينو بوی ترې راته او پر دېوالونو او دوکانونو د شعارونو د ليکلو لړۍ هم پيل شوې وه او خلک يې دې ته اړ ايستل چې پر خپلو دوکانونو انقلابي شعارونه راوځړوي. زما د يو ملګري پر دوکان هم داسې يوه سرليکنه راځړېدلې وه (جاويدان باد صلح)، خو دوکان لوی ؤ او سرليکنه لنډه وه، نو هغه دې ته اړ ايستل شو، چې يوه بله سرليکنه هم وځړوي او دويمه سرليکنه باندې دا شعار ؤ (زنده باد افغانستان) او دا ډول سرليکنې د ښارونو په ټولو دوکانونو راځړېدلې وې او په سره (انقلابي) رنګ سينګار شوې وې او داسې ګنګوسې وې، چې د دوکانونو د مخې دړې او ورونه هم بايد په سره انقلابي رنګ رنګ شي، خو د نابغه شرق او ستاره شرق د خپلمنځيو شخړو په ترڅ کې خلقي واکمني له منځه ﻻړه او د (مرحله نوين انقلاب ثور) په ترڅ کې د خلکو دوکانونه سره نه شول اود دوکانونو انقلابي سر ليکنې هم ورو ورو ليرې شوې. په کابل کې هم په ګڼشمېر دېوالونو شعارونه ليکل شوي ول او د حبيبيې لېسې په دېوالونو او په تشنابونو کې هم د (خلق) وراشه په هر ديوال ليکل شوې وه، خو خلکو له دغه کلمې سره دومره کرکه لرله، چې د (خلق) د کلمې (خ) يې په (ج) اړولې وه، نو دا وه د بېځايه خلقي کمونيستي-بنسټپالي پايله. بايد ياده شي، چې د خلقي نومي ګوند ډېر غړي به پښتانه ول، خو دغه ګوند پښتنو او پښتو ته ډېر تاوان ورورساوه او د افغاني واکمني بنسټ يې له منځه يووړ.مرحله نوين انقلاب ثور پرچمي کارملي واکمني : پرچميانو د کمونيستي واکمني په پيل کې له خلقيانو سره ګډ واک ته ورسېدل او دولتي پوستونه يې سم له يو او بل سره نيم ووېشل. دغو ډلو د انقلاب له لومړۍ ورځې د هېوادوالو په وژنه او د هېواد په بربادي لاس پورې کړ، چې د انقلاب په لومړۍ ورځ يې سردار داود خان د افغانستان قانوني واکمن او د هغه د کورنۍ ټول غړي يې ووژل او د ثور په درېيمه يې مولوي عبدالرب د حبيبېې لېسې او بيا د شرعياتو د استاد په وژلو لاس پورې کړ، چې په دې ډول د انقلاب په لومړي کال لږ تر لږه ۲۰۰۰۰ انسانان ووژل شول، په زرهاوو نور تريتام شول او په لکهاوو خلک بهر ته کډوال شول. د (۱۹۷۹) کال د دېسامبر مياشتې پر (۲۷) نېټه روسانو پر افغانستان تېری وکړ، په افغانستان کې يې بل قانوني دولت له منځه يووړ، مرحوم حفيظ الله امين د افغانستان قانوني واکمن يې وواژه او د خلقيانو واکمني ته يې د پای ټکی کېښود، خو ځينو خلقيانو لکه صالح محمد زېری، سيد محمد ګلابزوی، اسلم وطنجار، شانواز تڼی، سروري او داسې نورو د روسانو يرغل ته، لکه پرچميانو هرکلی ووېل او له پرچميان او روسانو سره يې ګډ د هېواد په ښکېلاک ﻻس پورې کړ. دا څرګنده خبره ده، چې رفيق ببرک کارمل د روسانو پر ټانګ سپور کابل ته راورسېد او خپله لومړنۍ وينا يې هم له تاشکند څخه وکړه او کله چې د افغانستان د راډيو تاﻻر ته راورسېد، نو رفيق سليمان ﻻيق يې هر کلي ته ورمخته شو، خو کارمل ورته ګواښ وکړ، چې ورنيژدې نشي او په خپل ځای ودرېږي، ځکه چې پرچمي سليمان ﻻيق له خلقي واکمنو سره همکاري کړې وه، نو کارمل هم ځان غچ اخيستنې ته تيار کړی ؤ، خو د روسانو له وېرې يې له سليمان ﻻيقه غچ وانشوای اخيستلی، د فارسيوانانو خبره (رفيق کارمل غوره به دل ماند!). کارمل غوښتل له سروري څخه هم غچ واخلي، ځکه چې هغه ډېر پرچميان بنديان کړي ول او ځورولې يې ول، خو ملګري سروري هم له روسانو سره نيژدې اړيکې درلودې او د روسانو په راتګ کې يې وفاداري ښودلې وه، چې وروسته د روسانو له يرغله په بهر کې سفير شو او د مرحوم نجيب الله د واکمني له نسکورېدو سره سم د احمد شاه مسعود لاس ته ورغی او نن سبا په پلچرخي کې شپې سبا کوي. د پرچميانو په ګوند کې هم ډېر پښتانه ول او ګڼشمېر يې لوړپوړي چارواکي هم ول. د پرچمي سياسي بېرو ډېرګړي غړي يې پښتانه ول او ډېر غړي يې هغه (انقلابي دو آتشه) پښتانه ول، چې تر ننه پورې د پرچميانو او روسانو ملاتړ کوي او خپل پښتانه ځپي. په زړه پورې خبره خو دا ده چې د پرچمي ګوند د سوسياليستي انترناسيوناليزم تر سيوري لاندې هم د پښتنو او پښتو بېخ وايستل شو. پرچميانو په رسمي ادارو کې د پښتو ليکلو د مخنيوي هلې ځلې پيل کړې، د دوکانونو، پوهنتونونو، ښوونځيو او رسمي ودانيو سر ليکنې يې په فارسي واړوې. په ښوونځيو کې له پښتو سره تربګني پيل شوه او نور ټبرونه يې د پښتنو پر ضد ولمسول، چې د مرحوم رفيق ډاکتر نجيب الله د واکمني په ترڅ کې د قومي ملېشوو د نظامي فرقو جوړولو ته يې ﻻره پرانيزه، چې د بېلګې په توګه کولی شو د دوستم پهلوان فرقه (جوزجان)، د غفار پهلوان فرقه (سرپل)، رسول پهلوان فرقه (فارياب)، د نادري پهلوان فرقه (بغلان) او داسې نورې، يادې کړو، خو د پرچميانو په واکمني کې يې هم پښتون په پښتون له منځه يووړ. د روسانو له راتګ سره پرچميانو ته خدای ورکړه او له پښتنو څخه يې د خلقيانو په نامه غچ اخيستنه پيل کړه او د بانديت او اميني په نامه يې ډېر بې ګناه پښتانه ووژل. د کارمل په واکمني کې د کابل په پولتخنيک کې يوه پرچمي ډله فعاله وه، چې پښتني ځوانان به يې په يوه او بله پلمه وهل، ډبول، بنديان کول او ځيني دې ته اړ ايستل شول، چې وروسته له ډېرې ځورېدنې انستيتوت پرېږدي او بهر ته وتښتي. په پولتخنيک کې يو وار يو پښتون هلک دومره وهل شوی و، چې سهار يې مخ دوبودو کړی وو او په پوهنځي کې چا نشوای پېژندلی چې څوک دی او هغه ځوان ويل چې زما کورنۍ ته احوال ورکړۍ، چې ما دلته وژني، وروسته له څه مودې څخه دغه ځوان تریتام شو، ځينې نور خاد بوتلل او چا چې واسطه نه لرله له ډېرو شکنجو سره مخامخ شول او يو شمېر ځوانان په روحي او رواني ناروغيو اخته شول او انستيتوت يې پرېښود، خو له نيکمرغه بايد ياده کړم، چې له هغه دورې څخه ګڼشمېر پوهنپالان او انجينيران اوس هم ژوندي دي، خو له بده مرغه د کارمليانو له هغو سياسي جنايتونو څخه پرده نه پورته کوي، نه پوهېږم چې ولې؟. په دې وروستيو کې د جليل پرشور په نامه يو پرچمی هم په آريايي يا نورو ملي ضد برېښنا پاڼو کې ليکنې کوي او د تش په نامه (روشنفکران مترقي-مترقي رونډ اندو) تر نامه لاندې يې مداريګري پيل کړې ده. درنو هېوادوالو رفيق جليل پر شور خپله سوسياليستي روزنه په بغلان کې د رفيق سليمان ﻻيق د پلار په ژرنده کې تر لاسه کړې، چې جليل پر شور ګومان کاوه چې ګواکې د دغه ژرندې د ګټې پيسې د نړيوال سوسياليزم او پرولتاريا د ودې لپاره کارول کېږي، خو وروسته به پوه شوی وي، چې رفيق سليمان لايق هسې غولولی ؤ او سوسياليستي چلند يې ورسره کړی ؤ. رفيق جليل پرشور د روسانو له راتګ سره سم د سرپل ولايت په جبهه کې ګڼشمېر پښتانه د اشرار په نامه وځپل او يو څه موده د سمنګان والي هم ؤ، د ښاغلي جليل پر شور کړنې په سمنګان کې ټولو ته مالومې دي او پښتنو لا له هېره نه دي ايستلې. کله به چې ښاغلی جليل پرشور د خپل کاره راستنېدو، نو د ماښام لخوا به لومړی د سمنګان بنديخانې ته تلا او هلته به يې هغه بېچاره پښتانه چې د اشرار او يا بانديت په نامه نيول شوي ول، وهل او ډبول، خو کله به چې له مرکزه يانې کابله هم کوم پرچمي رفيق مېلمه ورغی، نو هغه به يې هرو مرو د پښتنو وهلو او ډبولو ته ورباله او ويل به يې (بريم که يک چند تا بانديت خلقي ره سبق بتېم!!). وروسته له سمنګانه ښاغلی جليل پر شور د شمال زون رئيس شو او په همدغه کال يې له يوې ارغنديوالې پېغلې سره واده هم وکړ او ډېر په کش او فش کې ؤ، خو يو کال لا نه و تېر چې له دغه دندې لرې شو، چې په مزار شريف کې د يو بل کمونيست-ګوندي په وژلو تورن ګڼل شوی ؤ او يو شمېر نور د ولايت لوړپوړي چارواکي هم په دغه جرم کې شريک ول او وروسته له دغه پېښې له دندې لرې شول او په خاد کې په نورو کارونو وګومارل شول، چې له سترګو پناه شي. د هغه وژل شوي ګوندي په تور يو بل پرچمی ته د اعدام سزا ورکړل شوه. داسې ويل کېږي چې کله هغه پرچمی په پلچرخي کې اعدام کېده، نو نارې به يې وهلې چې دوی له مرکزه امر اخيستی ؤ چې هغه ګوندي بايد ووژل شي او د بېرويي سياسي د پلاني غړي په امر ووژل شو. وروسته له دغو پېښو ښاغلی جليل پر شور په صدارت کې د خاد په څانګه کې وګومارل شو او له سترګو پناه شو، خو په ګوند کې لا مقتدر پاتې شوی ؤ، ځکه چې ډېر خلک يې د سوسياليستي ارمانونو قرباني کړي ول او اوس يې غربي امپرياليزم ته پناه وړې او په سوسياليستي انترناسيونال شخوند وهي. د خلقيانو په موده کې د کام په نامه يو استخباراتي اورګان ؤ، چې د خلکو به يې د نامه په آورېدو پښې رېږدېدې، وهم به اخيستل او د زړه وېنې به يې وچېدلې، خو د رفيق کارمل په موه کې بيا خاد رامنځ ته شو، چې په هېواد کې يې د خلکو په ځپلو، بندي کولو او وژلو لاس پورې کړ. هغه څوک چې په افغانستان کې يا بندي شوي او يا هم د خاد لخوا پوښتل شوي، نو ټول په روحي او جسمي ناروغيو اخته دي. د خاد په اړه هم په افغانستان کې يوه ټوکه جوړه شوې وه: وايي چې يوه ورځ د CIA, KGB او د افغانستان د خاد استازيو له يو او بل سره خبرې کولې، نو هر يو به ټينګار کاوه، چې د هغوی استخباراتي موسسه تر نورو پياوړې ده، نو درېواړه د سيالي ډګر ته ورودانګل، چې نر او ښځه سره مالوم کي. د سيالي شرط دا و چې د استخباراتي هيئت لخوا يوه ګېدړه په يو ځنګل کې خوشې کېږي او د استخباراتي سازمان د غړي دنده دا وه چې ګېدړه ژر تر ژره ونيسي او د سيالي کومېټې ته يې راوړي. يوه برګه ګېدړه په ځنګل کې خوشې شوه او د CIA استازی د ګېدړې په موندلو او نيولو پيل وکړ، نو امريکايی وروسته له 24 ګړيو په دې وتوانېد، چې ګیدړه سلامته راولي. په دويم وار يې بيا ګيدړه په ځنګله کې خوشې کړه، نو دا وار د KGB استازي ورپسې ودانګل، خو د KGB غړي وکولای شوای چې وروسته له ۴۸ ساعتونو ستړې ستومانه او له بښو لوېدلې ګېدړه راوړي او ګيدړه يې سمه شنه منه اړولې وه. وروسته له CIA او KGB د افغانستان د خاد استازي د سيالي ډګر ته ورودانګل، خوکله چې ګيدړه په ځنګله کې خوشې شوه، نو افغان خاديست هم ورپسې خې شو. سړی ورک شو، يوه ورځ تېره شوه، د افغان خاديست درک نشته، دويمه ورځ تېره شوه، بيا هم د خاديست احوال مالوم نه شو، خو همدا ډول پوره يوه اونۍ تېره شوه، خو خاديست ورک دی، نو هيئت دا پرېکړه وکړه، چې افغان خاديست راپيدا کړي، نو ټول د خاديست په لټه کې شول. وروسته له څه مودې ګوري چې افغان خاديست يو خر راڅملولی او سوټی يې ورته بند کړی او ورته وايي: ووايه چې خر نه يي، مګر ګيدړه يې... نو درنو هېوادوالو دا هم ؤ د افغاني ټولنې غبرګون د خاديستانو د ظلم په اړه. د ببرک کارمل په موده کې د روسي ځواکونو په مرسته ټول مسلمان افغانان د اشرار په نامه او پښتانه مسلمانان د بانديت په نامه وځپل شول او د افغان ولس بېخ او بنياد يې وايست، خو بايد ياده شي، چې له کارمل سره ګڼشمېر پښتانه هم د افغانانو په ښکېلاک لاس پورې کړ او سوسياليستي انترناسيوناليږم يې پياوړی کړ او د هېواد په ويجاړولو کې يې د زړه له کومې برخه واخيسته او اوسمهال د غربي نړۍ په امپرياليستي سوسيال شخوند وهي. مرحله تکاملي و نجات بخش انقلاب ثور په ۱۹۸۵ م کال په روسيه کې ميخايل سرګېيويچ ګوربچوف واک ته ورسېد، چې په خپلو خبرو کې يې په زغرده څرګنده کړه، چې روسي ځواکونه به له افغانستانه وځي او لومړي شپږ غونډونه يې د ۱۹۸۶ کال په بهير کې له افغانستانه وايستل او د ګورباچوف د واکمني له پيل سره د کارمل پر ځای د ډاکتر نجيب د ګومارلو ولولې هم رامنځ ته شوې او په ۱۹۸۶ کال د مسکو په ټينګار مرحوم ډاکتر نجيب واک ته ورسېد او روسان د ۱۹۸۹ ميلادي کال د فبروري په ۱۵ نېټه پايپاکه له افغانستانه ووتل او افغانستان يې له خپلو پرهارونو سره له وينو ډک په ټولنيزه انارشي کې پرېښود. هغه مهال په کابل کې د ډاکتر نجيب الله ملاتړ د هغه وخت واکمنو خلقيانو وکړ، که څه هم ډاکتر نجيب په خټه پښتون ؤ، مګر هغه هم ځان افغانستاني ستميانو ته سپارلی ؤ او خپل خلقي ملاتړي يې د وخت په تېرېدو سره يو په بل پسې وځپل او افغانستانيان يې ونازول او د دې امکانات يې رامنځ ته کړل، چې يو شمېر افغانستانيان نظامي او اقتصادي مرسته تر ﻻسه کړي او خپلې نظامي فرقې او ګوندونه جوړ کړي، په امن کې غونډې وکي او له يو او بل سره اتحاد وکي، چې د بېلنتوب (سيپاراتيزم) څپې يې وخوځولې او نن سبا هره ډله ټپله د فدراسيون او کونفدراسيون رمباړې وهي. مرحوم نجيب الله هم په خپلو پښتنو پسې رااخيستې وه، ځيني وايي چې شانواز تڼي په ډاکتر نجيب الله کودتا وکړه، خو د تڼي په کودتا کې يو شمېر پېښې ډېرې په زړه پورې دي. زه کوم نظامي څانګپوه نه يم، مګر کله چې د دفاع وزارت له مرکزي قول اوردو څخه د جمهوري رياست ګارد او مرکزي ګارنيزون بېل کړې، نو په دفاع وزارت کې څه پاتې شول؟ او بل دا چې د کورنيو چارو له وزارت څخه د کابل ښار قومانداني د ګارنيزون تر واکمني ﻻندې راولې، نو کورنيو چارو وزارت ته د هېواد په پلازمينه کابل کې څه پاتې شول؟ له بل پلوه د خاد رياست په وزارت واوښت او د پرسونل شمېر يې د دفاع وزارت او د کورنيو چارو وزارت په پرتله څو ځله ډېر او اقتصادي سټه يې د مرکز په مرسته او روسانو په سپارښت سمبالې ده، نو دا کودتا د چا وه؟ د مرحوم نجيب او که د ملګري شانوازتڼي! په پښتو کې ويل شوي، چې: په خپل سوري کې ګېدړه هم خوله اچوي! نو خلقيان داسې کونج ته شوي ول، چې بل څه نه ؤ ورته پاتې او دې ته اړ ايستل شول، چی د مرحوم ډاکتر نجيب پر ضد پر کودتا ﻻس پورې کړي، چې د خلقيانو په ناکامي سر ته ورسېده او پايله يې دا وه، چې د کابل يوه سيمه ړنګه شوه او د کودتا په نامه ګڼشمېر پښتني نظامي او غير نظامي کدرونه د پرچميانو لخوا له تېغه تېر شول، چې د دغه غچ اخيستنې په ترڅ کې ارکانحرب آصف شور او نور تکړه افغاني کدرونه هم ووژل شول. د دغه غميزې يو مسؤل کس، چې نبي عظيمي نومي او د ډاکتر نجيب الله په واکمني کې لويدرستيز ؤ، پخپل کتاب (اردوی افغانستان در سه دهه اخير) کې د دغه کودتا په ترڅ کې د انسان وژنې په اړه د جنرال بابه جان بنسټيز رول په ګوته کوي او ليکي چې بابه جان له سلو ډېر پښتانه نظامي کدرونه ووژل، چې د ملا کرزي په واکمني کې د شمال سيمې د ۳۰۳ فرقې قوماندان دی. د دغه کودتا په اړه د افغاني ټولنې غبرګون د يوې ټوکې په ترڅ کې داسې راڅرګند شوی دی: وايي چې د کودتا پر مهال ځينو لوړپوړو افغاني چارواکو د چين له سفارته پناهندګي غوښتې وه، ځکه چې دغه سفارت د ارګ تر شاه وو او نيژدې هم وو، نو دغه سفارت ته وردانګل سخت نه ول. په پناه غوښتونکو کې نجيب الله، کارمل که کارغل او سلطانعلي ګوسفند هم ول، خو د چين سفارت له مقراراتو سره سم هر پناهنده بايد چينايي نوم ولري، نو ځکه اړ شول، چې دغه لوړپوړو چارواکو ته چينايي نومونه وټاکي، نو ځکه يې د هغوي له ځانګړتياوو سره سم نومونه غوره کړل. نو د لومړي په اړه وپوښتل شول، چې مشخصات يې څه دي، نو د کمونيستانو استازي ووېل، چې هغه په ونه جګ، غولپيکره او پلن کونی دی، نو چينايانو ورته د (کون چون ټانګ) نوم وټاکه، د دويم په اړه يې ووېل، چې مخ يې تور، پزه يې کږه او ټيټه ونه لري، نو د چين سفارت ورته (قد چون ک..) نوم غوره وګاڼه او د درېيم ځانګړتياوې يې په لاندې ډول په ګوته کړې: غټ سر، لنډه پېرړه غاړه، ګرد مخ او ځړېدلي غومبوري لري، نو چينايانو ورته د (روی چون کون) نوم وټاکه، خو د تڼي کودتا ناکامه شوه، دغه بګېل واکمن هم پر ځای پاتې شول او بدمرغي يې پښتنو ته پرېښودله. درنو لوستونکو! پښتني ضد هلې ځلې وروسته د تڼي له کودتا څخه نورې هم پياوړې شوې او د ګلمجمانو (دوستم پهلوان، رسول پهلوان، غفار پهلوان)، ياغيانو (عصمت مسلم، رسول بېخدا، سېد داود، سيد احمد)، باغيانو (علي مزاري، اکبري، نادري) او د نورو ډلو تپلو لنډغران کابل ته راورسېدل او په کابل کې يې ټولنيز امنيت له منځه يووړ او ګلمجمانو په پښتني سيمو (کندهار، پکتيا، وردګ او داسې نورو...) د يرغل او بريدونو واک د ډاکترنجيب الله له ملاتړ سره تر ﻻسه کړ او دا يې شعار ؤ (مال يې ستا سر يې زما!) او د دغو لنډغرانو د برېدونو پايله د افغانانو تباهي وه او د هېواد بربادي، ګڼشمېر خلک د ټوپکسالارانو قرباني شول او د خلکو په مال او عزت تېری وشو. په ۱۹۹۰ م کال په کابل کې د ګلمجمانو غوبل روان ؤ او د هزاره ګانو په موټرو د خميني انځورونه ځړېدل او په تکيه خانو کې د ايران په پلوي غونډې جوړېدې او د کابل ښار د بېلابېلو ډلو د سيالي او جګړو ډګر ګرځېدلی ؤ. خلکو داسې څرګندونې کولې، چې ګواکې د کابل په پوستو کې ګلمجمان خلک ځوروي او حتی دا چې د خلکو په ښځو تېری کوي، نو د کابل چاپېريال د پښتني سيمو ځيني خلک ډاکتر نجيب ته ورغلي ول، چې په دې اړه مرسته تر ﻻسه کړي، خو د مرحوم ډاکتر نجيب ځواب دا ؤ: ګلمجم (قومندان نجم الدين) او دوستم ما ساتي، تاسو پښتنو زما سره څه کړي! عسکر مو راکړي؟ نه!، له دولت سره مو مرسته کړې؟ نه! او کافر هم راته وايی، تڼي مو کودتا راباندې وکړه، مګر اوزبکان، هزاره ګان او تاجکان مې ساتي!، نو بيا تاسو څه را څخه غواړی! ځی په مخه مو ښه!، نو دا خبرې خلکو په کابل کې کولې او له ډاکتر نجيبه ډېر خواشيني ول. کارمليانوهم په خپل وار هڅه کوله چې د مرحوم ډاکتر نجيب پر ضد کودتا وکړي او په يوه غونډه کې ببرک کارمل ښاغلي مجيد سربلند ته ويلي ؤ، چې: مه ای بچی اختر آخر جزا مېتم!! دېګ کی برای ما جوش نيمخوره دراو ګوه بجوشد!!، نو درنو لوستونکو د قدرت خوند د دغو کمونيستانو سترګې لنډې او زړونه يې مردار کړي ول. ډاکتر نجيب هم د واک په خمار کی لاهو ؤ او د نجيب په واکمني کې په پښتني سيمو د سکاډ، اورګان او لونا راکټونو غوبل جوړ ؤ، خو دې ته يې پام نه ؤ چې خپل خلک بربادوي. د نجيب الله واکمني هم د ده د دوستانو لخوا نسکوره شوه، چې د نجيب الله د واکمني په نسکورېدو کې د دوستم ملیشو بنسټيز رول درلود او ګوندي کودتا بيا کارمليانو (نجم الدين کاوياني، وکيل، مزدک، عظيمي، دلاور خان او داسې نورو) پرې وکړه، چې له واکه د لرې کېدو زېری يې د رفيق سليمان ﻻيق له خولې په سپکو الفاظو واورېد، چې بيا ملګري اسلم وطنجار ورته ويلي ؤ چې: رفيق لايق در بحث تان از فيصله حزب کنار نروید!. وروسته له دې پېښې ډاکتر نجيب هم پښې سپکې کړې او د هوايي ډګر په لاره د تېښتې په ترڅ کې د ګلمجم لنډغرانو ونيو او له هوايي ډګره د بيرته راستنېدو پر مهال د ملل متحد دفتر ته ننوت او هلته يې پناه وغوښته. د ډاکتر نجيب د واکمني د نسکورېدو په بهير کې ځيني لوړ پوړي چارواکي هم په مرموز ډول ووژل شول، چې د خاد وزير يعقوبي هم د وري په ۲۷ نېټه ووژل شو، چې د هغه په وژنه کې يار محمد مزدک او باقر فرئين ګرم ګڼل کېږي، ډېره په زړه پورې ده، چې يعقوبي په هغه شپه د شپې په ۱ بجه له مرحوم ډاکتر نجيب الله سره د هېواد د ستونزو په اړه خبرې کړې وې، خو د وري په ۲۷ نېټه د ورځې د ۷ او ۸ بجو په ترڅ کې په کيڼه شقيقه ويشتل شوی ؤ، د مرحوم يعقوبي مړی د عدلي طب د کمیسیون لخوا وليدل شو، چې په دغه کميسيون کې د يعقوبي ورور (د صحت عامې معين)، ډاکتر موسی وردګ، ډاکتر سهيلا (جنرال سهيلا)، عبدالحق علومي (چې د نظار شورا د لنډغرانو لخوا د ۱۹۹۲ کال په ترڅ کې ووژل شو) او ځينې نورو ګډون درلود. وروسته له څو خبرو د مرحوم يعقوبي ورور وويل!! (فاروق جان را آزار ندهېد! من قبول دارم که ګويا خودکشي کرده!). له عدلي راپوره داسې څرګندېدله چې يعقوبي په کيڼه شقيقه ويشتل شوی دی، خو که څوک سم فکر وکي، نو مرحوم فاروق يعقوبي کيڼلاسی نه ؤ او د ځان وژلو لپاره يې ښيۍ شقيقه هم نيژدې وه او هم آسانه، نو زه نه پوهېږم، چې هغه د خپل ژوند په وروستيو شېبو کې ولې ځان په کيڼه شقيقه وويشت! کېدی شي، د يعقوبي د مړينې سبب د هغه د مېز د روک يو ميليون ډالره وي، چې نورو ته يې له خپل مرګه مخکې ښودلې وې او يا هم د يعقوبي سياسي تجرېدېل يا سياسي واک! وروسته له يعقوبي څخه نور خلک هم ووژل شول، چې د تورن جنرال باقي، چې د يعقوبي معاون او د خاد د ۵ ادارې رئيس هم ؤ په ډېره مرموزه توګه ووژل شو. مرحوم باقي په خټه ځدران پښتون ؤ او د پولتخنيک ديپلوم انجينير ؤ. جنرال باقي د حمل په ۲۷ نېټه د ۱۰ او ۱۱ بجو په ترڅ کې ووژل شو. د جنرال باقي په وژنه کې سيد اکبر نومی او جنرال بابه جان، چې د ۵۵ ليوا قوماندان ؤ او د خاد په ۵ ادارې پورې يې اړه لرله، ګرم ګڼل کېږي. درنو هېوادوالو د ډاکتر نجيب د واکمني له نسکورېدو سره سم په افغانستان کې د انسان وژنې او بربادي بله بړبوکۍ رامنځ ته شوه، چې لوبغاړي يې مجاهدين او که مجاهلين ول او پايله يې ملکولطوايفي او د افغانستان د ټوټې کېدلو ګواښ ؤ. د نجيب الله د واکمني له نسکورېدو سره سم کمونيستانو هم پښې سپکې کړې، څوک مسکو ته وتښ او څوک هم نورو ملکونو ته، خو په پای کې افغاني کمونيستان په امپرياليستي غرب او امريکا کې سره راټول شول او د سوسياليستي شوروي (روسيې) پر ځای يې خونخوار امپرياليست ښه وګاڼه او د سوسيال په خوړلو يې خپل سوسياليستي شخوند پيل کړ، خو لمر په دوو ګوتو نه پټېږي، ځکه چې په بهر کې هم دوی کرار و نه مونده او په بهر کې ظالم او مظلوم دواړه سره مخامخ شول، په چا چې ظلم شوی ؤ، نو په ظالم يې عرض وکړ او ګڼشمېر کمونيستان نن سبا په جېلونو کې شپې سبا کوي او خپلو اولادو ته مړسترګي دي، ځکه چې د دوی له کمونيستي ظلمونو په بهر کې روزل شوي ماشومان يې هم خبر شول او د زغم منطق ورته نه شي موندلی او خپل پلرونه ګرم ګڼي. داسې ويل کېږي، چې په يو بهرني ملک کې د افغانانو په يوه مظاهره کې يوه حامله داره مېرمن له يوه لوړ پوړي کمونيست سره مخامخ شوې وه، نو د هغه له لېدو سره يې له ويرې او يا هم له کرکې ډېر فشار پرې راغلی ؤ او په نس يې درد شوی ؤ، چې په نس اولاد يې د نقصان له ګواښ سره مخامخ شوی ؤ. مېرمن روغتون ته استول کېږي. د هغه ملک چارواکو وروسته له څېړنو له هغه مېرمنې اورېدلي ؤ، چې کله دا تنکۍ ځوانه وه، نو مېړه يې په جهاد کې وژل شوی ؤ او له مجبوريته کمونيستي دولت ته په پناه راغلې وه او د مزار شريف په ښار کې مېشته وه، چې کور يې د کمونيستانو لخوا څارل کېده او د تېښتې امکانات يې نه درلودل. په دغه مېرمن د اوږدې مودې په ترڅ کې د سيمې د کمونيستي چارواکو لخوا ګروپي جنسي تېری کېده او څو ځلې د مرګ تر پولې رسېدلې وه، چې وروسته له اوږدې مودې په تېښتې بريالۍ شوې وه، خو په اوروپا کې د مظاهرې په ترڅ کې له هغه چا سره مخامخ شوې وه، چې په دې يې جنسي تيری کړی ؤ. د دغه شخص په اړه څېړنې پيل شوي دي، خو دغه شخص وروسته له دغه پېښې له هغه مخکني ملکه تښتېدلی او اوسمهال په المان کې پټ دی. د يادونې وړ ده چې په اوروپا کې لږترلږه ۸۰۰۰ افغانان په جنګي جرمونو تورن دي، چې نن يا سبا به خپله سزا وويني، خو پښتو متل دی، چې په اور کی هم وچ او هم لامده سوځي!. يادونه: درنو هېوادوالو! په کمونيستي سازمانونو کې نورې دوآتشه سرې ډلې ماويستي ګروپونه دي، چې د ساما، شعلې جاوېد، سزا او داسې نورو نومونو لاندې د افغاني ارزښتونو ضد، ماودېدونګي کمونيستي فعاليتونه کوي او اوس هم د هېواد په منحرفولو کې د زړه له کومې هلې ځلې کوې او په خپلو برېښنا پاڼو کې د مارکسيزم، لېننيزم، ماوئيزم او کمونيزم سرو لمبو ته لمنه وهي، چې ګواکې اور يې مړ نه شي، ځکه چې مارکسيږم په اوروپا کې، لېننيزم په روسيه کې او ماوئيزم په چين کې د آزاد بازار له ګواښ او ودې سره مخامخ شول، چې په هره سيمه کې د خپلو نيمګړتياوو سره سم د کمونيزم په کنده کې نسکور شول. په افغانستان کې ماويستان هم له افغانيت سره کرکه لري او په نړۍ کې د سوسيال-تروريستي ګروپونو په نامه يادېږي، ځکه چې افغاني ماويستانو په ګڼشمېر سياسي ترورونو کې لاس درلود او د سردار داود خان د واکمني د پلان رئيس علی احمد خرم او د کمونيستانو په واکمني کې د امريکا د سفير په وژنه کې ماويستان ګرم ګڼل کېږي او د کمونيستي خاد لخوا د مجيد کلکاني د وژلو په غچ اخيستنه يې لاس پورې کړ چې د ۱۳۶۰ کال په پيل کې د کابل د حبيبيې لېسې مخې ته د کمونيستي خاد د يو شمېر لوړپوړو چارواکو په ترور پای ته ورسېد. دغو ډلو ته هم لکه خلکيانو او پرچميانو غوندې کومه آيډيالوژي هدف نه دی، بلکې واک ته د رسېدلو وسيله ده!پايله د افغاني کيڼ اړخو واکمنيو په بهير کې افغانستان د سوسياليستي او کمونيستي ايديالوژي قرباني شو، خو له بده مرغه، چې افغاني کيڼ اړخي خپلې چپي ايديالوژی ته هم وفادار نه ول او افغانستان يې د خپلو خپلمنځيو شخړو وزلوبه وګرځاوه، چې د افغانستان په بېلابېلو سيمو کې يې ټبريز، کولتوري او سياسي حساسيتونه رامنځ ته کړل او افغانستان يې د خلکيتوب او پرچميتوب په ژرنده کې اوړه کړ. د چپيانو په واکمني کې د افغانستان وګړي په وينو کې ولمبول شول، هجرت ته اړ شول او په ميليونونو خلک ووژل شول، ښځې مو کونډې شوې، ماشومان مو يتيم شول او په لکهاوو څه چې په ميليونونو خلک مو معيوب شول او د انقلابي اخو ډب سره په پای کې ګڼشمېر افغاني کمونيستان او يا سوسياليستان هم لوېدېزې نړۍ ته مهاجر شول، چې هم خپله له بدمرغيو سره مخامخ شول او هم يې اولاده ترې پردۍ شوه، ځکه چې ماشومان يې په پردېسي کې په بېلابېلو ملکونو کې لوی شول او له افغاني هويته لرې پاتې شول، چې جبران يې افغاني کورنيو او افغاني ټولنې ته ناشونی دی.دویمه برخه د افغانستانه روسانو د ۱۹۸۹ ميلادي کال د فبروري په ۱۵ نېټه خپل وسله وال ځواکونه وايستل او يا هم له افغانستان وتښتېدل. روسانو له ۱۹۸۹ ميلادي کاله د مرحوم ډاکتر نجيب د واکمني تر نسکورېدو پورې د افغانستان له واکمنو سره اقتصادي او نظامي مرستې جاري پرېښودې، خو د افغانستان جګړې يا بر حقه جهاد داسې نښې نښانې د شوروي اتحاد په اقتصادي برخه کې پرېښې وې، چې په ۱۹۹۱ ميلادي کال شوروي اتحاد هم له نړېدو سره مخامخ شو او پر ځايې ۱۵ خپلواک جمهوريتونه جوړ شول. وروسته له دې په روسيه کې داسې اقتصادي بحران رامنځ ته شو، چې د شوروي اتحاد په دوکانونو او مغازو کې حتی د خواراک شيان هم نه موندل کېدل او خلکو ته ډوډۍ، غوړ، بوره، وريژې او نور اړين خوارکي توکي په کوپون ورکول کېدل. د ۱۹۸۵ ميلادي کال په بهير کې په روسانو د ودکا قحطي هم راغل، چې خلک يې په ساختګي سرابو اخته کړل او يو شمېر د دغو شرابو له برکته مړه شول. د شوروي اتحاد په اداره کې مافيايي سيستم رامنځ ته شو، چې نن سبا هم هلته يو قوي مافيايي سيستم واک چلوي. وروسته له دې چې مرحوم ډاکتر نجيب په ۱۹۹۱ ميلادي کال د اوګست له ۱۹ تر ۲۱ نېټې پورې په شوروي اتحاد کې د ميخاييل سرګېيويچ ګورباچف پر ضد د کودتا پلوي وکړه، نو د کودتا له ناکامي سره سم د ډاکتر نجيب الله د واکمني د له منځه تللو پېلامې هم رامنځ ته شوې، ځکه وروسته له ډېرې لنډې مودې شوروي اتحاد ټوټې ټوټې شو او د ګورباچف ځای هم بوريس نيکولاييويچ يلتسن ونيو، چې په نړۍ کې يې د کمونيستي سپوږمکيو د له منځه وړلوهلې ځلې پيل کړې، چې د ډاکتر نجيب د واکمني د له منځه تللو نښانې هم ورځ تر ورځې پياوړي کېدلې. د کمونيستي يا کيڼ اړخو واکمنيو نه د افغان ولس د صبر کاسه هم ډکه شوې وه او د روسانو په راتګ يې ټولنیز پرهارونه نور هم وشړېدل، نو د افغاني ديموکراتانو يا کمونيستانو له نسکورېدو سره سم افغانان نوي بدلون ته سترګې په لاره ول او د مجاهدينو د راتګ هرکلی يې کاوه، خو نه ول خبر چې پرچميانو نوې ناندره ورته سمبال کړې ده، نو مخکې له دې چې واک د ملل متحد له غوښتنو او وړانديزونو سره سم د ملګروملتونو تر څارنې لاندې د افغانستان مؤقت دولت ته وسپارل شي، نو د افغاني کمونيستانو لکه فريد مزدک، نجم الدين کاوياني، نبي عظيمي، احمد شاه مسعود، وکيل، رشيد دوستم او يو شمېر نورو لخوا د يوې کودتا په ترڅ کې د ملل متحد د سولې پلان شنډ شو او کابل د بېلابېلو جهادي ګروپونو تر منځ ووېشل شو. جهادي ډلې هم په وهابي سلفيزم او د پان ايرانيزم په بټۍ کې پخې شوې وې او ځينو يې افغاني ضد دريځ خپل کړی ؤ. په ايران کې مېشتو ډلو په افغانستان کې هزاره جات غوښت او په پاکستان کې مېشت جمعيت اسلامي بيا د اسلام تر سيوري ﻻندې پان ايرانيزم او تاجکيزم ته هلې ځلې کولې، نو د افغانستان په بل اور يې غوړ وروشيندل، چې قرباني يې زموږ د هېواد ټول وګړي شول. د اسلامي اوښتون په ترڅ کې لومړی صبغت الله مجددي د لنډې مودې لپاره واکمن شو، چې د ځينو پاڼو د لاسليکولو په ترڅ کې ښاغلی حامد کرزی هم ورته په غوږونو کې بوږنېده. وروسته له دوو مياشتو بيا مرحوم استاد رباني د مرحوم احمد شاه مسعود په مرسته واک ته ورسېد، چې له ۱۹۹۲ م کاله تر ۱۹۹۶ پورې افغانستان د تش په نامه مجاهدينو له ناورين سره مخامخ شو او په ځانګړي توګه د کابل خلک په وينو کې ولمبول شول او د نورو سيمو خلک له نورو بدمرغيو تر څنګ د تجرېدېدو، کړېدو او د زورواکانو د ملنډو قرباني شول. د يادونې وړ ګڼم، چې په ايران کې لږ تر لږه ۹ جهادي ډلې وې او پښتني ډلې يې نه درلودې او ټولې شيعه مذهبه او فارسي صفته وې. په پاکستان کې لږتر لږه ۸ رسمي راجستر شوې جهادي ډلې وې، چې په هغوی کې د ښاغلي ګلبدين حکمتيار اسلامي ګوند او د مرحوم استاد رباني جمعيت اسلامي تر ټولو پياوړې ډلې وې او د مرحوم ملا محمد نبي، مرحوم مولوي خالص، استاد سياف، د ښاغلي ګېلاني او حضرت صيب صبغت الله مجددي ډلو د پورته يادو شويو ډلو تر منځ ورکې وې او کوم ځانګړی دريځ يې نه درلود، خو د استاد سياف ډله په کورنيو جګړو کې د جمعيت اسلامي پلوي کوله. د دغو جهادي ډلو شعارونه اسلامي ول، خو په اصل کې د مرحوم پروفيسور برهان الدين رباني په ډله کې د پان ايرانيزم لېوالتيا څرګنده ده او تر ننه پورې د دغه ګوند ضد افغاني هلې ځلې روانې دي. د استاد رباني د واکمني رامنځ ته کېدنه هم کوم تصادف نه ؤ. استاد برهان الدين رباني په ۱۹۸۹ م کال مسکو ته سفر وکړاو د مسکو هوکړه يې تر ﻻسه کړه او امريکايانو هم خپل غوږونه پر دغه تړون کاڼه واچول. د مسعود-رباني په څلور کلنه واکمني کې د پښتو او پښتنو سټه وايستل شوه او د هېواد ټول رسمي ليکونه او رسمي پاڼې په فارسي شوې او د پښتو ويل او ليکل کفر ګڼل کېدل، په کوڅو کې به ويل کېدل: به زبان دوزخ ګپ نزنيد!، د پوهنتون لپاره يې دانشګاه، د پوهنځي لپاره يې دانشکده غوره وګڼل او د ښوونې او روزنې لپاره يې معارف وټاکه او داسې نور بدلونونه يې په زور په خلکو وتپل، خو په زړه پورې خبره خو دا ده، چې ښاغلي سيد محمد ګلابزوی د مسکو په نغوته د ډاکتر نجيب الله د واکمني له نسکورېدو سره سم د مبارکي يو پيغام د احمد شاه مسعود په نامه واستوه، چې د روسي په ګې ((г)) حرف يې لاسليک کړی ؤ، خو ملګری ګلابزوی نه دی خبر چې په روسانو کې د ګې ((г)) حرف د ګونو يانې پرېشنو يا خوشيو مانا هم ورکوي. د نجيب الله د واکمني له نسکورېدو سره سم آوازه شوه چې ګواکې ګلابزوی له مسکوه راځي، چې په دې اړه داسې يوه ټوکه هم رامنځ ته شوې وه: کومه ورځ ښاغلی برهان الدين رباني په کومه سيمه کې روان ؤ، چې ناڅاپي يو طوطي ورته ناره کړه: خوش آمدېد! نو د رباني صيب دغه طوطي ډېر خوښ شو او د طوطا له خاونده يې رانېوه او ارګ ته يې راوړ، خو بله ورځ په ارګ کې د وزيرانو د شورا غونډه وه او ټول مجاهد وزيران راغلي ول، چې هر وزير ته به طوطي ويل، چې: ((خوش آمدېد!))، خو د غونډې په نيمايي کې سید محمد ګلابزوی په عسکري-پوليسي يونفورم کې غونډې ته ننوځي، په دې وخت د استاد رباني صيب طوطا په رمباړو پيل کوي او وايي: مرده ګ.. ها بګرېزېن کې پوليس آمد!!... مګر د مجاهدينو په واکمني کې ملګری ګلابزوی افغانستان ته راستون نه شو، خو د سوسياليستي او کمونيستي چلند سره سم د مسکو په نغوته د کرزي په واکمني کې له خپلو سيالو پرچميانو (نورالحق علومي، بصير رنجبر او نور) د جهاديانو او استاد رباني په ملي جبهه کې ورګډ شو، چې د اسلامي-کمونيستي انترناسيونال څپې يې د ملا کرزي اخوند په واکمني کې راوخوځولې، خو ښه ويل شوي، چې کوږ بار تر منزله نه رسېږي، نو دغه بدمرغه سازشونه او جبهې هم لکه خاورينه پوله د ټولنيز سېلاب تاب را نه وړ او لکه خوړينه خواره ټول بيا وښويېدل. جهادي ډلو د استاد برهان الدين رباني په مشري حتی د هېواد د بشپړتيا او د هېواد د لمنځه تللو ګواښ هم رامنځ ته کړ، د فدارسيون او کونفدارسيون ولولې يې رامنځ ته کړې او افغانستان يې په سيمه واکي ووېشه، چې د دوستم امارت (مزار)، علي مزاري امارت (باميان)، اسماعيل خان امارت (هرات)، نادري امارت (بغلان) او مزاري ملت او د رباني ارګ رامنځ ته شول. د مرحوم پروفيسور رباني د بې کفايتي په اړه هم خلکو ټوکې کولې، چې وايي يوه ورځ برهان الدين رباني د کابل په ستديوم کې د فوتبال لوبه کتله، نو کله چې له لوبې ارګ ته ولاړ، نو امر يې صادر کړ، چې هر فوتباليست ته يو توپ په مجاني ډول ورکړل شي، نو د ښار ښاروال ترې پوښتلي ول، چې ((رئيس صاحب چرا برای هر بازيکن يک توپ حواله کرده ايد؟ نو برهان الدين رباني ورغبرګه کړې وه، چې: ((در ستديوم آن بېچاره ها پشت يک توپ بيستو چند نفر ايسو اوسو مېدويدند، بهتر است که هر کدامشان يک توپ داشته باشد!))، باز آنقدر هلاک نمې شوند او سر به يې لکه برقي پکه يو پلو او بل پلو ښوروو. د استاد رباني له بې کفايته واکمني سره کابل ښار هم په ملکولطوايفي سيمو ووېشل شو او په هېواد کې يې کورنی اور بل کړ، چې د ۴ کلونو په اوږدو کې د (BBC) خپرونو په حواله يواځې په کابل کې له ۸۰۰۰۰ نه تر ۹۰۰۰۰ انسانان ووژل شول او د اور لمبه په ټول هېواد کې خپره شوه. مګر بې وزلو هېوادوالو خپل غبرګون داسې څرګند کړ، چې مسعود ته يې د (بز کابل شېر پنجشېر!) لقب ورکړ، نورو ملايانو ته يې د قرآنخور لقب وټاکه او ملت پخپله په وينو کې ولمبول شو، يو شمېر وتښتېدل او نور له بې واکي د خير په غونډې لاس تر زنې کېناستل. د جمعيت اسلامي لنډغرانو يکه تازي پيل کړه او د علي مزاري له ډلو او اوزبکانو سره يې په جګړې لاس پورې کړ، چې په دې اړه علي مزاري په خپلو مرکو کې چې په (youtube) کې موجودې دي د استاد رباني او احمد شاه مسعود لخوا د زرهاوو هزاره ګانو د بندي کېدلو او وژلو يادون کوي او جنرال سيد عبدالقدوس قدوس په خپل کتاب کې د افشار ټول وژنه څېړلې او څرګنده کړې ده، خو هزاره ګانو هم پر هېچا صرفه و نه کړه د مېرمنو له تيو يې امېلونه جوړ کړل، د خلکو په سرونو کې يې مېخونه وټکوهل او د نورو په وژلو يې ((رقص مرده)) په خپلو سيمو کې رواج کړ. ملکي خلک څه وکړي، نو د هرې واکمني په اړه د خپل زړه خواله په ټوکو کې څرګندوي، نو په کابل کې د مسعود-رباني د ظلمونو په اړه هم ټوکې رامنځ ته شوې وې، چې زه يې بېلګه تاسو ته ليکم. وايي چې يوه ورځ د کابل په افشارو کې د مسعود ډلې موټر تلاشي کول، نو يو موټر ته وروختل او له ټولو يې د اسنادونو پوښتنه کوله، نو په درېيم سېټ کې يوه مېرمن په چادري کې ناسته وه او ټوپکسالار ورنه پوښتنه وکړه چې: کيستي؟ نو مېرمنې ورته ووېل، چې: ناميم فاطيمه يه! تايموني موروم! نو بل جهادي ورته وويل، چې: بانش سياسر است! نو سياسره يې په کرار پرېښودله. د دغه مېرمېنې تر څنګ يو هزاره نارينه ناست ؤ، نو مسعودي هغه ته مخ ورواړاوه او ويې پوښته: تو کيستي؟ نو ده ورته په ځواب کې وويل: نامم عليه، اما در خانه از ناز مره فاطيمه موګن!!... د کابل جنګونو د علي مزاري او رشيد دوستم ډلې، دې ته اړ ايستلې چې د حزب اسلامي (ګلبدين حکمتيار) سره يو ځای شي. دغو درېواړو ډلو د هماهنګي شورا رامنځ ته کړه او دا شعار په کابل کې رامنځ ته شو(هزاره و اوغو پک بېراره، هردويش ضيد شورای نظاره!!)، خو دغه تړون هم ډېر وخت دوام ونکړ او کابل ته د سولې د پرېښتو (طالبانو) نيژدې کېدل ښاغلی ګلبدين حکمتيار دې ته اړ ايستی چې له چارآسيا څخه وتښتي او له برهان الدين رباني سره يو ځای شي او خپل د شورای هماهنګي سيال علي مزاري د طالبانو توپ ته په ډاګ پرېږدي. د جهاديانو په واکمني کې د کابل په جګړو کې د علي مزاري، رشيد دوستم، مسعود او د استاد سياف ډلو بنسټيز رول لوباوه او د ګلبدين حکمتيار ډله د کابل په جنوب-غرب کې پرته وه او ويل کېږي چې په کابل يې راکټونه ويشتل. که د کابل ښار ورانيو ته وګورو، نو افشار، قلا واحد، متاوقلا، کوټه سنګي، درېيمه کارته، څلورمه کارته، دېمزنګ، ، دارالامان، چهلستون، جاده، نوې کارته او داسې نورې سيمې ورانې شوي دي، خو په دغه سيمو کې د ګلبدين حکمتيار خپل ځواکونه او د انډيوالانو (رشيد دوستم او علي مزاري) لنډغران يه ځواکونه پراته ول، نو عجيبه خبره ده، چې حکمتيار په خپلو ځواکونو او د همآهنګي په دوستانو پخپله راکټونه راغورځول! په دشت برچي، افشار، متاوقلا کې بيا د حکمتیار د سيال او سياسي ملګري علي مزاري ځواکونه پراته ول، چې وروسته د مرحوم احمد شاه مسعود له جګړو سره له ګلبدين حکمتيار سره يو ځای شو، چې د مسعود له ظلمونو څخه هزاره ګان وژغورل شي. د زړو مکروريانونو او په جاده کې بيا د دوستم قواوې پرتې وې، چې د اسلامي اوښتون په سر کې له احمد شاه مسعود سره يو ځای ؤ او بيا دواړو په يو او بل پسې راواخيسته. د کمونيستانو دوه-ځلې جګړه له مسعود سره کمونيست نبي عظيمي هم په خپل کتاب کې راسپړلې ده او د جګړو پړه يې په نورو اچولې او له ځانه يې ټولنيزه پرښته جوړه کړې ده. درنو هېوادوالو که دغه سيمې په پام کې ونيسو او د يادوشويو جګړه مارانو کړنو ته ځير شو، نو له ځينو پوښتنو سره مخامخ کېږو، ځکه چې ټول ليکي او وايي چې کابل ګلبدين حکمتيار وران کړی دی، خو که داسې وي، نو حکمتيار په خپلو ځواکونو راکټونه ويشتل او که راکټونه يې هوا ته ويشتل اوبيا يې سرونه ورته نيول چې بيرته په دوی راشېوه کېدل؟؟ مجاهدينو به سرونه د هېواد د ژغورلو او يا د واک تر لاس کولو لپاره په ورغوي کې نيولي وي، مګر نه دا چې دومره احمق وي چې پر خپل ځان راکټونه هم وولي! که د حکمتيار ډلو د کابل افشار، دېمزنګ، درېيمه کارته، څلورمه کارته او افشار ويشتلی وي، نو بيا خو حکمتيار د علي مزاري سيمې تر برېد لاندې نيولې دي، نو بيا په کوم منطق علي مزاري له حکمتيار سره په شورای همآهنګي کې يو ځای شو؟؟ او که زاړه مکروريانونه او جاده يې ويشتلې بيا يې نو د اوزبکانو ځواکونه ويشتل، نو بيا ولې عبد الرشيد دوستم ورسره يو ځای شو؟؟ کله چې طالبان د کابل چاپېر راټول شول، نو ګلبدين حکمتيار پرته له جګړې ډګر ورته پریښود. هوايي ځواکونه خو يواځې مرکزي دولت (رباني-مسعود) کارول او سيمې يې بمبارولې، اوس نو تاسو خپله قضاوت وکړۍ، چې په افغانستان او کابل کې څه تېرېدل. افغانستان ته هر څوک د خوږو مچ ګرځېدلی، هر پردی او خپل په افغانستان ملنډې وهي، چې د امريکايانو او نورو لوېديزوالو د هغوی غلام ملک يانې د پوليند د بهرنيو چارو وزير هم د افغانستان په کورنيو چارو کې لاسوهنې کړې او يا يې کوي او د ګلبدين حکمتيار د محاکمې غوښتنه يې په يوه مرکه کې کړې وه، چې ګواکې هغه د BBC ژورناليست ميرويس جليل او يو انځور ګر په وژلو تورن دی، خو زه د انځور ګر په اړه مالومات نه لرم، مګر د ميرويس جليل په اړه مې د نويمو کلونو په پيل کې لوستي ؤ، چې مرحوم ميرويس جليل په باميان کې له علي مزاري سره مرکه وکړه او په سيمه کې يې د هزاره ګانو د ځواکونو يو مستند فلم واخيست، چې وروسته له دغه پېښې د باميان-کابل په لاره په مرموزه توګه ووژل شو، چې هلته د هزاره ګانو او مسعود ډلې واکمنې وې او زه نه پوهېږم چې ولې هر څه په حکمتيار ټپېږي؟؟ او يا دا چې د يو کلي د يتيم ماشوم کيسه ده. ويل کېږي، چې په يوه کلي کې د يوې خانداني مېرمنې باد مات شو، نو يو يتيم ماشوم يې چې تر څنګ ناست ؤ نو هغه يې په څپېړه وواهه او ورته يې ووېل: نه شرمېږې دا دې څه وکړل! خو ماشوم ورته په معصومانه سترګو وکتل او سترګې ېې له اوښکو ډکې شوې، خو چپه خوله پاتې شو. يو څو شېبې لا نه وې تېرې چې د بلې کومې خانداني ميرمنې باد مات شو، لکه چې ډېر ناخود، موشنګ او يا باقولي يې خوړلي ول، خو دغه مېرمنې هم هغه يتيم ماشوم په څپېړه وواهه، نو مخکنۍ مېرمنې ورته نارې کې چې دغه ماشوم دې ولې وواهه؟ نو مېرمنې په ځواب کې ورته وويل: ما ګومان کاوه، چې په دغه کلي کې چې د هر چا باد مات شي، نو دغه ماشوم باید په څپېړه ووهي! نو درنو هېوادوالو اوس هم که په نړۍ کې د هر چا باد مات شي، نو څپېړه يې افغانستان خوري، که په افغانستان کې د هر چا باد مات شي، نو څپېړه يې پښتانه خوري او که په سياسي ګوندونو کې د چا باد مات شي نو څپېړه يې حکمتيار او يا طالبانو ته تياره نيولې ده!! د سولې پلوشې د طالبان غورځنګ: په هېواد کې ملکولطوايفي، بې امنيتي، د هېواد دورکېدو او ټوتېکېدو ګواښونه، د خلکو په لورانو، ښځو او زامنو تيري، د وګړو ډلييزې وژنې او د هېوادوالو ټولنيزو نا خوالو په پښتني سيمو کې ځيني افغانان دې ته وهڅول چې راټول شي او د افغانستان بيا ژغورنې ته ﻻس سره ورکړي او هېواد وژغوري، دغه ډلې د طالبانو په نامه سر راپورته کړ او خلکو د سولې پرښتې ونومول او استاد برهان الدين رباني هم د سولې پلوشې يادول. طالبانو د خپلو وينو په بيه د افغانستان د بشپړتيا ګواښ له منځه يووړ، په هېواد کې يې ټولنيزه انارشي له منځه يووړه او په هېواد کې يې امنيت راووست. د سولې د پرښتومشري هغه مهال او وسمهال ملا محمد عمر مجاهد کوي. د غورځنګ د جوړېدو په پيل کې يې په کندهار کې د ملا نقيب او ريس عبدالواحد خان ملاتړ هم تر ﻻسه کړ، خو ملا غفار اخوندزاده او حاجي سرکاتب ورسره په جګړو پيل وکړ، چې پايله يې د داوړو ماته او تېښته شوه. طالبانو په ډېره لږه موده کې د کندهار، هلمند، روزګان، زابل، فراه او داسې نورو پښتني سيمو واک تر ﻻسه کړ. په ۱۹۹۶ م کال يې واکمني تر کابله خپره شوه. د کابل په جګړو کې يې د هزاره ګانو واکمني د ښار په جنوب-غرب کې له منځه يووړه چې د علی مزاری په مړينه پای ته ورسېده او په 1998 م کال کې يې د شمال ولايتونو واکمني هم تر ﻻسه کړه او د هېواد بشپړتيا يې وژغورله، په هېواد کې يې امنيت رامنځ ته کړ او د هېواد د لمنځه تللو ګواښ يې له منځه يووړ. طالبان د ۱۹۹۶ کال په مني کې کابل ته راورسېدل او د کابل له نيولو سره يې سم ډاکتر نجيب الله مړ کړ او د آریانا څلور لارې سره يې وځړاوه، چې د مرحوم نجيب الله سره يې يو ورور هم په شهادت ورسېد. داسې ويل کېږي، چې د ډاکټر نجيب الله او د هغه د ورور وژل د مرحوم ملا رباني په امر تر سره شوي دي، ځکه چې هغه مهال ملا رباني د کابل د جبهې يو قوماندان ؤ او داسې څرګندونې هم کېږي چې ګواکې د ملا رباني دوه وروڼه او نور د کورنۍ غړې يې د کمونېستانو په واکمني کې د خاد لخوا وژل شوي ول او مرحوم ډاکتر نجيب الله هغه مهال د خاد رئيس ؤ. ځيني ليکوال بيا ليکي چې ډاکټر نجيب د پاکستان د ((ISI)) په نغوته وژل شوی دی، ځکه چې ډاکتر نجيب الله د ډيورند کرښه نه منله او کومه پاڼه يې نه لاسليکوله، خو زما په ګومان د ډيورند د کرښې پرابلم د يو شخص څه چې د پارلمانونو واک هم نه دی، د ډيورند د کرښې ستونزې ته به ټول افغانان د پای ټکی ږدي، خو د ډاکتر نجيب په اړه بايد ياده شي چې هغه د کمونيستي واکمني په بهير کې د خاد رئيس ؤ او بيا د افغانستان ټولواک، نو د کمونيستانو په واکمني کې په زرهاوو خلک د خاد د مسؤلينو لخوا ووژل شول، چې نن سبا يې يو غني نومی جنرال په جرمني کې د ډله ييزو وژنو په تور تر پوښتنو لاندې دی او د کمونيستانو د واکمني په موده کې، د روسيې عالم اندرې ديميترويچ سخروف ((Sacharov)) په وينا لږترلږه ۲ ميليونو افغانانو خپل ځانونه له لاسه ورکړل او د ډاکټر نجيب الله په واکمني کې په پښتنو د سکاډ، لونا او اوره ګان غوبل روان ؤ او په کابل کې د ګلم جم، زورواکانو انارشي وه، چې ټول وګړي يې قرباني ول، نو طبيعي خبره ده چې په مرحوم ډاکتر نجيب الله چا ګلونه نه شنل او شاباسی يې نه ورته ويل. د ملل متحد په مرکز کې له مرحوم نجيب الله سره د هغه ساتونکی جفسر او د ډاکټر نجيب د دفتر رئيس اسحاق توخی هم ول، مګر دغه دوه تنه د ملل متحد له دفتره ژوندي او سلامت تر پاکستانه او بيا هند ته ورسېدل، چې اسحاق توخی اوسمهال په هالند کې ژوند کوي او جفسر په امريکا کې. ښاغلی اسحاق توخی د پېښې ژوندی شاهد دی، مګر تر ننه پورې يې د ډاکتر نجيب د مړينې راز افشا نه کړ او هر ځله لکه د هندي فلمونو ناټک يوه ببولاله وايي. اسحاق توخی ټينګار کوي، چې کله طالبان د ملل متحد دفتر ته ننوتل، نو ډاکټر نجيب او د هغه ورور احمدزی يې له ځانه سره بوتلل او جفسر او ما هم ورته وويل چې موږ هم درسره ځو، خو طالبانو اسرار وکړ چې تاسو ته اړتيا نشته. وروسته له دې موږ (جفسر او توخی) ودرېدلو، نو کله چې نجيب او طالبان زموږ څخه ۵۰ متره لرې شول، نو د دوی په منځ کې غالمغال پورته شو او ټکوټوک شو، نو موږ منډه کړه او بيرته د ملل متحد په دفتر ننوتو، وروسته له يو څو شېبو د ملل متحد د دفتر يو موټروان چې د وردګو ؤ، موږ ته يې وويل چې په هغوی (نجيب او احمدزی) پسې مه ګرځی، اوس ښه موقعې ده، نو له دغه ځايه وتښتی. د دغه سړي په سپارښت موږ (توخی او جفسر) د ملل متحد د دفتر له دېواله واوښتو او د چين سفارت پر خوا وتښتېدو او بيا مو موټر ونيو، چې ځانونه مو پټ ځای ته ورسول او بيا پاکستان ته ولاړلو. د يادونې وړ بولم چې د ملل متحد د دفتر او د چين د سفارت دېوالونه لږ تر لږه ۴ متره لوړ دي، خو ګومان نه کوم چې په هغه دېوال پرته له زينې څوک وکولای شي پورته شي او بيا پرته له دې چې پښې يې خوږ او يا ماتې شي ځان ترې راشېوه کړي او عجيبه خبره ده، چې په دغه سيمه کې نور طالبان نه ول چې د سيمې امنيت په هغه حساس وخت کې ونيسي!! زما په ګومان ښاغلی توخی او جفسر د باليوډ د ناټکونو په خوبونو لاهو دي او يواځې ښاغلی اسحاق توخی او جفسر په دغو اپرتو باور کوي او بس. طالبانو وروسته له کابله د شمال ولايتونو د آزادولو او له ياغيانو څخه د خلکو د ژغورلو عزم وکړ او په ۱۹۹۷ کال يې له پهلوان مالک سره تړون لاسليک کړ، چې د رشيد دوستم په راپرځولو کې ورسره مرسته وکړي. د خبرواترو مشري ملا محمد عباس اخوند، ملا احسان الله احسان او ګڼشمېر نورو کوله، چې د ځينو غوښتنو پر بنسټ پرېکړه وشوه، چی په هغې کې د مالک واکمني پر ځينو سيمو، د مسلحو ګروپونو څخه د سلاح ټولول او د بنديانو تبادله وه، چې د دغه پرېکړې په ترڅ کې تورن اسماعيل خان هم طالبانو ته وسپارل شو. طالبانو د بغلان او بادغيس له لارې د فارياب، جوزجان، مزارشريف او سمنګان ولايتونو ته ننوتل او رشيد دوستم پښې سپکې کړې، چې لومړی تاشکند او بيا تورکېې ته وتښتېدو، خو په استاد رباني د شپې خوب حرام شو، نو د فارسي له متله سره سم، چې وايي ((حاضره بزن که ... غيرحاضر بروه!. د طالبانو واکمني په شمال کې اوږده نه وه، وروسته له ۲ ورځو د پهلوان مالک ملېشو او زړو ګلمجمانو د طالبانو پر ضد بغاوت وکړ او طالبان په مزار شريف، جوزجان او فارياب کې محاصره شول او د ښارونو په کوڅو کې له هرې خوا د ګوليو باران پرې وورېد، چې د طالبانو د دغې تېروتنې په ترڅ کې په زرهاوو طالبان او د سيمې پښتانه زلميان د اوزبکو ملېشو د غوبل قرباني شول، چې په دې ترڅ کې ملا احسان الله احسان هم د شهادت جام پر سر واړاوه او پښتانه زلميان او طالبان په ډېر بد حالت ووژل شول. د جوزجان ولايت د شبرغان ښار د اندخوی په بندر کې د قوماندان جوره بيګ په امر په سلهاوو تسليم شوي طالبان لومړی په پښو وويشتل شول او بيا د سړک پر سر وغورځول شول چې موټر پرې تېر او بېر شي، چې د دغو طالبانو پر مړيو ټوله ورځ موټر تېرېدل او د دغه وحشت په اړه ټولې غربي نړۍ او د بشر د حقوقو هڅاندو غوږونه کاڼه اچولي دي، ځکه چې بيا صليبي جګړې ته تاوان رسېږي. د طالبانو موخه د هېواد بشپړتيا او هوډ يې د غدارانو ورکول ول، نو په ۱۹۹۸ کال يې بيا په شمال سيمو کې نظامي عمليات وکړل او د ګلمجمانو ټغر يې ټول کړ. د طالبانو د دويم ځل راتګ سره، په ښارونو کې ټول خلک نيول کېدل او بنديخانو ته بېول کېدل، خو وروسته له پوښتنو او څېړنو څخه دغه خلک ټول خوشې شول او په هغو چا چې نورو خلکو عريضې کړې وې، هغوی محکمې ته وروپېژندل شول. د طالبانو واکمني د هېواد په ۹۵ ٪ خاوره خپره شوه او په هېواد کې بشپړ امنيت ؤ، خو هېواد کوم اقتصادي او د پرمختګ کوم ځانګړی پلان نه درلود او د هېواد نيمايي وګړې د لوږې له ګواښ سره مخامخ ول او په هېواد کې اسلامي بنسټپالنه روانه وه. د باميان بت طالبانو له منځه يووړ، چې وروسته له دې د طالبانو په واکمني کې افغانستان په نړيواله کچه تجريد شو، خو دغه ډله ډېره ځوانه وه او د ځبرځواکونو او نړېوالو ښکېلاکګرو د چلونو بهير نه و ورته مالوم او د خپلې سياسي-خامي قرباني شول. طالبانو عربي بنسټپالو ته په افغانستان کې ځای ورکړ او په افغانستان کې يې د نړيوالې اسلامي بنسټپالنې پلوي وکړه او افغانستان د نړيوالو کړکېچونو ډګر وګرځېد. پښتني ضد لنډغرانو له دغه فرصت څخه بيا ناوړه ګټه پورته کړه او له امريکا او روسيې څخه يې نظامي او اقتصادي مرستې تر ﻻسه کړې، چې د ۲۰۰۱ م کال د سپتامبر له پېښو څخه وروسته يې د امريکايانو تيري ته لبيک وويل او افغانستان يې د نوي يرغلګر خولې ته ورټېلواهه. د طالبانو د نسکورولو لپاره امريکايي سياسي، نظامي او جاسوسي سازمانونو له هرډول روا او ناروا څخه کار واخيست او په شمال تلواله يې پيسې ووېشلې، چې د طالبانو پر ضد د امريکايانو مريتوب وکړي. د CIA يو لوړپوړی چارواکی په خپل يو کتاب کې ليکي، چې د امريکايي يرغل په ترڅ کې يې فهيم قسيم ته يو ميليون ډالره، بسم الله خان، معروف خان او ډاکتر عبدالله عبدالله ته يې په لکاوو ډالر ورکړل، چې د طالبانو په ضد د شمال خلک ولمسوي چې وجنګېږي. دغه امريکايي ليکي چې استاد سياف ته يې هم يو لک ډالره ورکړي ؤ چې په دې برخه کې بيا فهيم قسيم مخالفت کاوه، خو د امريکايانو خپل پلان ؤ او د پلورل شويو لاسپوڅو خبرو ته چا غوږ نه نيوه، ځکه نو امريکايانو د ۲۰۰۱ ميلادي کال د اکتوبر په ۷ نېټه په افغانستان بربنډه تېری وکړ او د امريکايي ديموکراسي يا افغاني تکنوکراتانو د انارشي د غميزې اور يې په افغانستان کې بل کړ.پايله د افغانستان د تاريخ په اوږدو کې ښکېلاکګرو ځبرځواکونو د پښتني ضد هلې ځلې په افغانستان کې پياوړې کړې دي او قومي جنګونه يې لمسولي دي، چې د روسانو پر ضد د افغانستان مقدس جهاد هم د دغې پاليسي قرباني شو، نو افغانان بايد له دغه تاريخي تيروتنو عبرت واخلي او د هېواد چارو لپاره يوه سمه اداره رامنځ ته کړي، د صادقو افغانانو ملاتړ وشي او افغانان بايد پرېنږدي چې د افغان ولس علما، مخکښ پوهان او مشران د ښکېلاکګرو د دسيسو ښکار شي، چې افغان په افغان او ورور په ورور ووژل شي. نن سبا امريکا دې ته غاړه ږدي، چې د افغانانو پر ضد يې جګړه بايللې ده او د تېښتې لاره لټوي، نو په دغه حساس حالت کې افغانان بايد هڅه وکړي، چې ملي ارزښتونو ته درناوی وکړي او د يووالي هلې ځلې پيل کړي، چې په خبرو نه کېږي، مګر هر څه په عمل تر سره کېږي. له خواشيني سره بايد ياده کړم، چې لوستي افغانان د دې توان نه لري چې يو موټی شي او د افغانستان لپاره يوه څانګپوه اداره رامنځ ته کړي، خو افغانستان د امنيت له ستونزو سره لاس او ګرېوان دی، چې د افغانانو نظامي ځواک په بېلابېلو ډلو وېشل شوی او يوازې له هغوی تمه کېږي چې په افغانستان کې امنيت رامنځ ته کړي. په قطر کې د سولې خبرې له طالبانو سره روانې دي او د حزب اسلامي استازي د کرزي له دولت سره خبرې کوي، خو د سولې خبرې کېدلی شي تر يو او يا هم دوو کلونو دوام وکړي، چې په دغه موده کې به امريکايان هم له افغانستانه ووځي، نو اړينه ده، چې افغانان وروسته له ۲۰۱۴ ميلادي کاله د افغانستان د برخليک په اړه فکر وکړي، چې وروسته له هغې به څه کېږي! د افغانستان په ټولنيزه اداره کې يو شی ډېر غوره دي، چې هر څه په اقتصاد چلېږي او د سولې په خبرو کې به هرې ډلې ته د مرستو ژمنه کېږي او جګړه هم تل پر وېش ده، نو زما سپارښت ښاغلي حکمتيار صيب او ملا محمد عمر مجاهد ته دا دی، که دغه دوې ډلې د هېواد د امنيت چارو لپاره سره يو شي، نو بيا کېدی شي د څانګپوه افغانانو په مرسته يوه سمه ملي اداره رامنځ ته شي. بايد ياده شي، چې وزارت په څانګپوه ښه سمبالېدلی شي نسبت بل چاته. د قوي ډلې په مقابل کې وړې پراګنده ډلې په مقاومت لاس نه پورې کوي، مګر که وړې وړې ډلې وي بیا نو هغه به مو حال وي لکه څه مو چې په نويمو کلونو کې په برخه ول. په پای کې دغه فلم هم وګوری! د خروټ اباد پېښې عکسونه Wed, 18 Jan 2012 01:44:25 GMT http://www.mysite.com/viewnews.cgi?id=EFkylVEpyVbSyWloyM http://www.mysite.com/viewnews.cgi?id=EFkylVEpyVbSyWloyM په نړيوالو رسنيو کې مې ولوستل، چې په سعودي عربستان کې شپږ تنه د بانديتيزم په ګرمتيا د اسلامي شريعت له غوښتنو سره سم په سزا رسول کېږي. مګر کله چې ما د دغو خلکو په اړه د سعودي عربو قضايي پرېکړه ولوستله، نو هېښ پېښ پاتې شوم، ځکه چې د دغو خلکو ښی لاس بايد له دوو بندو بېل او پرې شي او بيا يې کيڼه پښه غوڅه شي. دغه اشخاص د ۲۰ تر ۳۰ کلونو عمر لري. زه په دې پسې نه ګرځم، چې دغه مجرمين به څه احساسوي یا به يې پښې او لاسونه پرې کېږي، مګر له دغه پېښې وروسته د هغوی د ژوند او مراقبت پړاونه د کورنيو غړو او ټولنې لپاره ډېر زړه بوږنونکي او ستونزمن دي. زه لکه يو ډاکټر غواړم د دغسې پېښې په اړه، کله چې د يو انسان لاس او يا پښه قطعه شي، نو له کومو ستونزو سره مخامخ کېږي، لږ روښنايي واچوم. ما به تر ننه له څو زرو ډېر خلک عمليات کړي وي، خو کله چې د يو انسان د لاس يا د پښو د پرې کولو موقع راورسېږي، نو دغه بدمرغه خبر ناروغ ته په آساني نشي ويل کېدلی، نو له ناروغ سره د څو پړاونو په ترڅ کې دغه خبره يادېږي، ځکه چې وروسته له عملياته د انسان په ژوند کې ډېر داسې بدلونونه راځي، چې انسان له ډېرو سايکولوژيکي، کورني او ټولنيزو ستونزو سره مخامخ کوي. وروسته له دې چې د پښې يا د لاس د پرېکولو موافقه له ناروغ سره وشي، نو لومړی خو ناروغ د ګڼشمېر نورو ډاکټرانو لکه سايکولوژيست، د رېولېدېشن (بيا رغاونې) ډاکټر، اورتوپېد، فيزيوتېراپېوفت او کورني کارپوه سره مرکې تر سره کوي او وروسته له دې د عمليات مالومات تر لاسه کوي او بيا له غوښتنې سره سم عمليات تر سره کېږي، چې وروسته له عملياته ناروغ د څو مياشتو په اوږدو کې ورو ورو بيرته ټولنيز ژوند ته وراوړي او بيا هم خپل نيمګړی ژوند پر مخ بيايي، خو اسلامي قاضيان هسې د يو چا سر پرې پرې کړي او يا يې غړي ورغوڅ کړي، د دغو پېښو ټولنيزو عواقبو ته بيا پام نه کوي، چې په ټولنه کې بيا څه کېږي، نو اوس به راشم دې ته چې وروسته د پښې او يا هم لاس له پرېکولو کومې ستونزې د يو انسان په ژوند کې رامنځ ته کېږي او کوم عاقبت د کورني ژوند او ټولنيز بهير ته لري، نو هره ستونزه به بېله ياده کړم: د عمليات او له عملياته وروسته ګواښونه: د عمليات په ترڅ کې د خونرېزي او يا هم د بې سدي د درمل له کبله کېدلی شي يو انسان خپل ژوند له لاسه ورکړي او يا هم وروسته له عملياته د زخمونو له شړېدلو او يا هم زوې نيولو سره مخامخ شي، چې د بل عمليات د تر سره کولو ګواښ رامنځ ته کوي او پورته نومولشوې ستونزې نورې هم پياوړې کېږي. داسې به ګومان وکړو، چې عمليات نتيجه ورکړه او د زخم لومړنۍ درملنه، چې کوکونه ترې لرې شي، نو درې اونۍ په دربر کې نيسي، خو د ناروغ درمل لا هم نه دی تر سره شوی. وروسته له ۳ اونيو ناروغ په پرمختللو ملکونو کې د بيارغاونې پالنتونونو ته استول کېږي، خو په وروسته پاتې ملکونو کې هسې کور ته استول کېږي. وروسته له ۳ مياشتو د دې امکانات رامنځ ته کېږي، چې غوڅې شوې پښې ته ساختګي پښه يا پروتېز جوړ شي او بيا به ناروغ د ۳ مياشتو په بهير کې تمرينات کوي، چې وکولی شي له ساختګي پښې سره وګرځي، نو بيا هم ژوند ورته نيمګړی پاتې شي، مګر په شرعي قضايو کې د پښو او لاس پرې کول پرته له بې سدي تر سره کېږي او د بيارغاونې پروګرامونه خو هسې هم ورته نشته. کله چې د يو انسان يوه پښه پرې شي، نو د هغه په ماغزو کې د بشپړې پښې انځور او احساس موجود وي، چې دغه ناروغان پرته له سمې روغتيايي رهنمايي او تمريناتو په ډېره آساني لوېږي او د پښې زخمونه يې خلاصېږي، چې د زخمونو په درمل يې ډېر وخت تېرېږي او تر ټولو بده بيا دا ده، چې کېدلی شي دغه پښه بيا عمليات شي او نوره هم لنډه شي او دا هم کېدی شي، چې زخم خوړين شي او ميکروبي شي، چې دا بيا ډېر ستونزمن حالت دی، چې د ناروغ له مرګ سره مله پېښه ده، خو مسلمان مجرمين په بنديخانو کې او يا هم په کوڅو کې وراسته شي. د پښې د پرېکېدلو سايکولوژیکي ستونزې: د ناروغ لپاره د پښې پرې کېدل، کېدلی شي د هغه د هيجانيتوب سبب وګرځي او ناروغ حتی په ځانوژنه لاس پورې کړي، ځکه مخکې له عملياته له ناروغ سره د کورنۍ د غړو سر بېره بېلابېل روغتيايي چارواکي مرکې کوي، چې ناروغ عمليات ته سم آماده شي او له دغو ناخوالو وژغورل شي. ناروغ ته د پالنتونونو په اړه هر اړخيز مالومات ورکول کېږي او د بيا رغاونې مرکزونه ورته ښودل کېږي، خو په اسلامي نړۍ کې د جوړ سړي پښې هسې ورقطعه کړي او بيا يې په ټولنیزو ستونزو کې ډوب کړي. کورنۍ ستونزې: وروسته له دې، چې ناروغ له پرې کړې پښې سره خپل کور ته ولاړ شي، نو بيا دغه ناروغ هغه سړی يا مېرمنه نه ده، چې په دوو پښو ګرځېدل او يا يې دواړه لاسونه درلودل. په کورنيو چارو کې هم له ګڼشمېر ستونزو سره مخامخ کېږي. د بېلګې په توګه که د يو انسان لاس قطعه شو، نو د پرتوګاښ (آېزاربند) خلاصول اويا تړل به يې د رفع حاجت، اوداسه او جامو بدلولو په ترڅ کې څوک تر سره کوي؟ ستاسو ځواب به وي، چې محرم يا محرمه يې، خو داسې ګومان وکړی، چې دغه شخص مجرد دی، کونډ دی او يا څوک نه لري بيا به څوک مرسته ورسره کوي؟ بيا به وايی چې پرتاګه ته دې لاشتک واچوي! د کورنۍ غړو ته د ناروغ د يوې پښې پرې کول له عصبي تشنجاتو سره مله پېښه ده. په کورونو کې د ترينګړتيا امکانات رامنځ ته کوي، په کورنيو کې جنګونه پېښېږي، چې دغه معيوب کس کېدلی شي د کوڅې ژوند ته اړ شي. بيا به ياده کړم، چې په پرمختللو ملکونو کې د دغو خلکو لپاره هم پالنتونونه جوړ شوي، نو که له کوره بېزار شي، نو دغه پالنتونو ته استول کېږي او مراقبت يې د پالنتونونو د چارواکو لخوا تر سره کېږي او ژوند يې بيمه دی، خو په افغانستان کې دغه خلک د کوڅه ډبو د رېشخند مظهر شي. تر ټولو ستونزمن ژوند د ناروغ د مېرمن وي، ځکه چې د مراقبت تر څنګ د کور د ډوډۍ ورکولو وظيفه يې هم تر غاړې کېږي او تر ټولو ستونزمنه ورته د خپل خاوند سره په ځای کې پرېوتل دي، ځکه چې خاوند يې نور هغه بشپړ انسان نه دی، چې مخکې له عملياته وو. لنډه دا چې د پښې او يا د لاس پرې کول په ټولنه کې ډېرې نورې ستونزې هم رامنځ ته کوي، چې په هېڅ اسلامي مملکت کې يې د حل لپاره شرايط نه دي جوړ شوي. نن سبا په افغانستان کې له څو ميليونونو ډېر معيوبين شته، چې د ژوند له خوالو او ناخوالو سره لاس او ګرېوان دي، خو که د لويديز ملکونو د اروتوپېديک مرستو لړۍ له ۱۹۸۶ ميلادي کاله په افغانستان کې فعاله نه وی، نو نن سبا به ډېرو معيوبينو ساختګي پښې هم نه درلودلی او خدايزده چې څه حال به يې وو! په ټولنه کې د پالنتونونو لګښتونه: د يو ناروغ، چې پښه يا لاس يې پرې شوی وي، نو لږ تر لږه تر يو کاله د بيا رغاونې په بهير کې وي، چې لګښت يې ډېر زياد دی، خو په ډېرو پر مختللو ملکونو کې د روغتيايي سيستم په برخه کې ګڼشمېر مجهز پالنتونونه جوړ شوي، چې د ستونزمنو ناروغانو په بيا رغاونه کې غوره رول لوبوي. د هغه ناروغانو لپاره چې پښې يې پرې شوې وي او يا لاسونه، نو د هغوی لپاره ډېر ښه د بيارغونې پروګرامونه او سامان آلات لري، خو په نړۍ کې له ۶۰ ډېر اسلامي ملکونه شته، چې د شريعت پر اساس د ګڼشمېر خلکو پښې او يا لاسونه ورپرې کوي، خو بيا يې د قسمت کنډولې ته ورټېل وهي، چې هر څه پرې وشول هغه پرې وشول او خپله ټولنه هم له ګنشمېر ستونزو سره مخامخ کوي، په پښتو کې متل دی، چې (په زور پلونه نه جوړېږي). په ټولنه کې ډېرې پېښې داسې دي، چې بايد ټول اړخونه يې په پام کې ونيول شي. په ډېرو اسلامي نومي ملکونو کې د سيکولوريزم، دوديز او مذهبي دولتي سيستمونو اړې دوړې روانې دي، چې ډېر يې ټولنيزې اخلاقي ستونزې لري. په اسلامي ملکونو کې د تورکيې دولت او ګڼشمېر نور سيکولير کرکتر لري، مګر ډېرو نورو ملکونو کې له دود سره سم اسلامي شريعت (سني/شيعه او داسې نور شريعتونه) او خپل دوديز کړه وړه ګډوډ کړي دي، چې په ټولو ملکونو کې په زور په خلکو تحميل شوي دي، خوپايله يې هغه څه ده، چې په اسلامي نړۍ کې يې موږ وينو، نو څه چې کرې هغه به رېبې! زه له شريعت سره هېڅ ستونزه نه لرم، ښه ويل شوي، چې غل نه وې له پاچا هم مه وېرېږه!، مګر ستونزه دلته ده، چې اسلامي ملکونه د بېلابېلو مذهبونو په تبۍ تاوده دي او هره ټولنه خپل اسلام، خپل تفسير او اسلامي تعبير لري، چې موږ پکې حنفي يو، خو يو شی د اسلام ډوله ټولنې ټوليز دی، هغه دا چې د غله لاس پرې کړي، مېړوښه ښځه وروسته له زنا په تېږو وولي، پېغله او يا نا مېړوښه بيا په دورو يا متروکو ووهي، همجنسبازان له غره ښکته راوغورځوي، چېرې چې غرونه نه وي، نو دېوال پرې چپه کړې، خو هېڅوک نه پوهېږي، چې دېوال پوخ وي او که له خټو کومه پخسه وي، خو پايله يې يو شی ده، يانې د زنا کار وژنه او بس. پر ما به هم يو شمېر کومه ګرده، سه کونجه يا چارکونجه ټاپه ووهي، خو يوه خبره ډېره غوره ده، چې په بحث کې ريښتيا راڅرګندېږي او د حل لاره موندل کېږي. د پورته يادشويو جنايتونو لپاره د دې سپارښت کېږي، چې د هرې ستونزې شاليد بايد وڅېړل شي او له علت او سبب سره يې سم چلند وشي. د ټولنې د سوله ييز ژوند لپاره بايد بشري ارزښتونه پياوړي شي، چې انسان خپل موقف ونيسي ياني د اشرف المخلوقاتو ځايناستی شي، نه لکه نن سبا چې په افغانستان کې زورواک، قاچاقبر، قاتل اورزيل په خلکو واک چلوي او سپېڅلي افغانان يې قرباني دي، خو سپېڅليو ته هم پکار ده، چې لاس تر زنې کېنني او د افغانستان د ژغورلو لپاره لاس راونغاړي! درنو لوستونکو! زه په يو شي نه پوهېږم، چې ولې په اسلامي ټولنو کې يو سم اداري دولتي سيستم نه رامنځ ته کېږي او د هغو ستونزو په اړه څېړنې نه تر سره کېږي، چې دغه ټولنې ورسره لاس او ګرېوان دي او يا يې د دغو ټولنو د انارشي له ګواښونو سره مخامخ کړې دي. ما پرته له افغانستانه په بېلابېلو کفري ملکونو کې هم ژوند کړی، له کمونيستي ملکونو رانيولې بيا تر کپيتاليستي او امپرياليستي ملکونو پورې. په دغو ټولنو کې هم ډېرې ستونزې شته، خو زما په شخصيت څوک تېری نه کوي، د خپلو اسلامي مناسکو لپاره د دې امکانات لرم، چې جومات ته ولاړ شم او يا په خپل کور کې خپل اسلامي عبادت وکړم. بايد ياده کړم چې زما ستونزه د اسلامي بېلابېلو فرقو له پيروانو سره ده، چې ما دې ته اړ کوي، چې بيا يې جومات ته ور نه شم. د بېلګې په توګه د یوې مذهبي فرقې جومات ته تللی وم، وروسته د ماسپښين له لمانځه يې په اوردو ژبه نعتونه پيل کړل او بيا يې يوه حلقه ووهله او په جومات کې په يو او بل پسې ګرد تاوېدل او ما ته يې هم برګ برګ کتل، چې ورسره ګډ شم، خو زه هم وروسته له لمانځه او دعا له جومته ووتلم. په کابل کې خو تاسو وليدل، چې د شيعګانو د کوڅو سينه کشيو، د سړکونو پوشاپونو او ځان وهلو پايله هم د کوڅو لړل په وينو شول او وروسته له ۱۴۰۰ کلونو بيا هم دغه ورځ په وينو لمانځل کېږي. زما ليکنې د ټولو مسلمانانو لپاره راجع نه دي، خو په افغانانو مې زړه خوږېږي، نو ځکه ورته ځينې پېښې له خپل نظر سره سمې سپړم، په دې هيله، چې کېدی شي زموږ دغه بدمرغه هېواد چې دا دي له دريو لسيزو ډېره موده کېږي، چې په وينو کې لمبول کېږي، د ستونزو د حل لاره پکې وموندل شي او موږ وکولی شو، خپلو هېوادوالو ته يو هوسا ژوند ورپه برخه کړو. دغه موخې ته د رسېدو په تمه زه هم کله کله ټولنيزې ليکنې کوم. زما د يوې ليکنې په غبرګون کې يو خواخوږي د دې وړانديز کړی وو، چې پخپله بله ليکنه کې د افغاني داسې دولت جوړېدنې وړانديز وکړم، چې ټولو افغانانو، ګاونډيانو او نړيوالو ته د منلو وړ وي، خو له خواشيني سره بايد ياده کړم، چې دغه پديده يا ټولنيزه وجيبه زما له سويې ډېره پورته ده او له بل پلوه زه بايد ځان ته د دې واک او اختيار هم ورکړم، چې د افغانستان په سياسي خړوبه ورګد شم، خو له بل پلوه داسې ګومان کوم، چې د دغه يو دوست زړه هم ونه غورځوم او که يې ټوکه کړې وي، نو بيا خو د زړه د تڼاکې ويلې کول دي، نو زه به هم د څو کرښو په تورولو يو څه وليکم، که د حل لاره نه وي پکې، مګر د سوچ او شاربلو لپاره به يوه پلمه شي. زه څه موده مخکې د افغانستان د شمالي سيمو تر لسو زياتو ولايتونو ته تللی وم او له هغې مخکې له کابله تر کندهاره او بيا تر جلال آباده مې هم يو سفر درلود، نو طبيعي خبره ده، چې د خلکو په ژوند کې مې ډېر څه وليدل او د عاميانو او سالارانو ژوند مې هم له نېژدې وليد او په يو شمېر غونډو کې مې ګډون هم وکړ او د ودونو په ليدلو مې سترګې هم مړې کړې، نو اوس که څه ليکم زما د ليد په شاليد کې به يې څرګندوم. په پښتني سيمو کې، زما موخه جنوبي سيمه، جنوب غربي سيمه، شمال شرق سيمه ده، چې پښتانه پکې ډېرګړي دي او په شمال کې بيا پښتانه لږکي دي، خو په ټولنيز ژوند کې بيا هم ډېره غوره برخه لري، مګر يوه خبره په زړه پورې ده، چې په شمال کې د عادي خلکو په منځ کې ټولنيز فشار نه ليدل کېږي. ډېر پښتانه خپل ورځنی ژوند تېروي او دولتي ادارو کې کار کوي، خو د دريو لسيزو په بهير کې ګڼشمېر پښتانه له سيمې بې ځايه شوي، چې علت يې جګړه ده، ځکه کمونيستي، جهادي او امريکايي ناخوالې پښتنو ته په ميراث رسېدلې دي، نو پښتانه به يې شاربي، ځکه چې نن سبا امريکايان هم خپل دوښمن د پښتنو په هويت کې ويني، نه د افغانستان د لږکيو په شتون کې. په پښتني سيمه کې بيا بدمرغي په بل ډول ده، هغوی داسې ګومان کوي، چې په شمال کې پښتانه ډېر کم دي او دا سيمې د نورو دي، مګر داسې نه ده. په شمال کې پښتانه د خپل هويت او شتون جوګه دي، خو که په جنوبي پښتني سيمو کې بې اتفاقي وي، نو په شمال کې د پښتنو د ځپلو ګواښ هم پياوړی کېږي، نو د افغانستان د ستونزو په حل کې د پښتني سيمو د پښتنو اتحاد او يووالی ډېر غوره ګڼل کېږي. يو شمېر پښتنو په خبرو اترو کې يادوله چې د شمال سيمې دې اقليتونو ته ورپرېښودل شي، خو د استدلال شاليد يې د شمال پښتنو په اړه نا پوهي وه، چې شمالي سيمې ته د پښتني سيمو د پښتنو نه راتګ دی. د پياوړي افغاني دولت په جوړېدنه کې په پښتني سيمه کې همغږي او يووالی حتمي دي. دا مهمه نه ده، چې دوی له طالبانو سره درېږي او که له مرکزي دولت سره، په دواړو بڼو سره د افغانستان د ادارې د پياوړي کېدلو امکانات رامنځ ته کېږي، خو که پښتانه لکه نن وېشل شوي وي، نو په افغانستان کې د يو پياوړي دولتي سيستم رامنځ ته کېدل نا ممکن دي. د افغانستان حياتي ستونزه د ټولنې وده ده، چې پرته له تخنيک او تکنالوژي نه کېږي، خو د پرمختګ لپاره امنيت ته اړتيا ده، چې بيا د ډېرګړي ټبر په يووالي يانې پښتنو رامنځ ته کېدلی شي. افغانستان يو اشغال شوی مملکت دی، نو د خپلواکي لپاره نظامي مبارزه اړينه ده، خو د ټوليز دوښمن په مقابل کې بيا هم د پښتنو يووالی اړين دی. افغانستان بايد د مافيايي سيستم له ادارې راووځي. نن سبا هره ډله يو شمېر وسلوال خلک لري، چې په دولت کې يې منګولې خښې کړې دي. له دغه مافيايي سيستم نه هم د خلاصېدو لپاره بايد پښتانه اتحاد وکړي، پرته له دې دا هم ناشونې ده. په ټولنه کې د ادارې لپاره ګونديز سيستم ته اړتيا ده، ځکه چې د ګوند په کړنلاره اوبنسټ ليک کې د هر ګوند غوښتنې څرګندې وي، چې د پښتنو له همغږي او يووالي سره بل هېڅ داسې ګوند نه شي رامنځ ته کېدلی، چې د افغانستان له ملي ارزښتونو (د افغانستان ملي ژبه پښتو، د افغانستان ځمکني بشپړتيا او د اسلام مقدس دين) سره په ټکر کې وي او يا هم د خاور زمين يا قومي فدراسيونونو خوبونه څوک په سر کې تېر کړي. د افغاني ټولنې لپاره بايد هغه تورمخي سياستوال چې بېلا بېل ټبرونه يې يرغمل کړي، تجريد شي او پر ځای يې څانګپوه او صادق اوزبک، تاجک، هزاره، پشه يي، تورکمن او پښتانه لکه ټولنيز سمبولونه وروزل شي او په دولتي سيستم کې وګومارل شي، چې دغه کار پرته له يو ملي ګونده نا ممکن ده. څانګپوه اداره د يوې ټولنې د سمې ادارې د سوله ييز ژوند تضمين ده. زه به د روغتيايي سيستم په اړه لږ رڼا واچوم، چې د څانګپوهنې په برخه کې يو ټوليز نظر جوړشي. روغتيايي زده کړې (پوهنتونونه)روغتيايي څانګپوهنه (داخله، جراحي، عقلي عصبي.... د دغه ټولو لپاره کلينکي روغتونونه)د روغتيايی سيستم د منجمنت يا مديريت مسلکي کارپوهانروغتيايی سيستم (اداري واحدونه، روغتونونه، درملتونونه، ډيپو ګانې، نشرات، ګرځنده واکسينېزېشن، د چاپېريال حفظ الصحه او داسې نور)، نو دغو ټولو ته د مسلکي خلکو اړتيا ده، نو همدا ډول د ټولنې د ښوونې او روزنې سيستم، اقتصادي، قضايي او نورو سيستمونو ته څانګپوه چارواکي پکار دي، نو په ملا، قاري، تورن اسماعيل، رشېد دوستم او داسې نورو دولتي اداره نه جوړېږي، ځکه نو دا به مو حال وي، لکه نن سبا چې په افغانستان کې دی. پايله افغانستان له مسلمانانو ډک ملک دی، مګر اسلامي ملک نه دی، ځکه د اسلام هېڅ قانون په افغانستان کې نه دی پلی شوی. په يوه ټولنه کې د کورنۍ جوړول يو ټولنيز واحد ګڼل کېږي، خو له بده مرغه په افغانستان کې د لګښتونو له کبله دغه ټولنيز واحدونه له ډېرو ستونزو سره مخامخ دي. په افغانستان کې هلکان نڅول کېږي، نجونه، ښځې اخلاقي فساد ته لمسول کېږي، چې دغه ټول کارونه د اسلامي ټولنې سره منحرف دي. په افغانستان کې د انسان بشري ارزښتونه تر پښو لاندې کېږي، نو دغه ټول د يو غير اسلامي او غير انساني ټولنې کړه وړه دي، چې په افغانستان کې په پريمانه پيمانه تر سره کېږي، چې د پاړسي له يوې اصطلاح سره سمون لري (هره کاره باش با خدا باش). د افغانستان د سمې ادارې لپاره د يو کارپوه دولت رامنځ ته کېدل اړين دی. د دغه موخې لپاره بايد څانګپوه افغانان په يو ګوند کې راټول شي، چې د افغانستان د ادارې لپاره جوت ګامونه واخلي. افغانۍ رسنۍ بايد د دې هڅه وکړي، چې د افغانستان په ټولو ټبرونو کې د صادق، څانګپوه او په افغاني ارزښتونو مين خلک د ټولنيز سمبولونو په بڼه ټولنې ته وروپېژني، چې د افغانستان په اداري چارو او ملي ګوند کې ورګډ شي. د افغانستان د ټولنيزو ستونزو (حرص، سيالي، اصراف، بې حرمتي) په اړه سمې څېړنې وشي او خلکو ته په زغرده يادې شي او ستونزو ته د دودونو پرده وروا نه اغوستل شي. په پای کې دغه فلم هم وګوری، چې څوک په پیسو کې ډوب دي او څوک بيا په وينو کې لامبي! په درنښت Wed, 18 Jan 2012 01:23:10 GMT http://www.mysite.com/viewnews.cgi?id=EFkyluAZApSOGMqvOP http://www.mysite.com/viewnews.cgi?id=EFkyluAZApSOGMqvOP یار می رانه ورک شو خدایه په نصیب می انتضار شو زوریږم خدایه یار می لاړ مسافر شو ژړیږم خدایه په چیغو چیغو می غمجن زړګی ده یم بیماره په نوی یاری می راته ور ولګی ده یم بیماره ژوند می لکه خزان وهلی نیالګی ده یم بیماره رانه تاو سور ور شو سوزیږم خدایه یار می لاړ مسافر شو ژړیږم خدایه د ماذدیګر زیړی لمره ورشه ریباره زما خیالی جانان ته وایه راشه دیلداره بد می حال ده ګله راځه خبر شه یاره هر څه می دربدر شو ورکیږم خدایه یار می لاړ مسافر شو ژړیږم خدایه ورک می سبا بیګا خوبونه دي بی ده نه راشکه تللی ټول راحتونه دي بی ده نه راباندی پراته ډیر غمونه دي بی ده نه زړه می غارغار شو دردیږم خدایه یار می لاړ مسافر شو ژړیږم خدایه غماز بیلتون هر رنګه راتړلی زولنی دي له سوری سوری زړنه روانی وینی دي وښکی په ګریوانه پرتی دانی وانی دي د چورتو پڼډ می په سر شو ډاریږم خدایه یار می لاړ مسافر شو ژړیږم خدایه کاشکی مو ژوند په شان د ماشومانو وی زړونه مو ډک له خوښیو خوشحالیو وی ولی به هر څوک سر په درد نارو وی قصمت می ولی مرورو شو نه پوهیږم خدایه یار می لاړ مسافر شو ژړیږم خدایه نه به اوس له قصمت سره جنګونه وی نه به دا د دنیا غم لړی خبګیانونه وی نه به د چا په زړو کی ډیر نفرتونه وی مسافر ذبیح لله په سی چیغبږم خدایه یار می لاړ مسافر شو ژړیږم خدایهته چی لاړی مسافر شوی لاری لاری وښکی زه بییومه چی ته نه یی څاس کی څاس کی یی څه څومه چی ته نه یی له که د سوال ګر یتیم په شان غوندی سترګی هر خواته اړومه چ&#